กัญชาในเยอรมนี: คู่มือสถานะกฎหมายกัญชา

• 1. กฎหมายกัญชาในเยอรมนี
• 1. a. การครอบครอง
• 1. b. การขาย
• 1. c. การปลูก
• 1. d. ชมรมปลูกกัญชาแบบไม่แสวงหากำไร
• 1. e. โครงการนำร่องขายถูกกฎหมาย
• 2. Cbd ในเยอรมนีถูกกฎหมายไหม?
• 3. การส่งเมล็ดกัญชาไปเยอรมนีถูกกฎหมายหรือไม่?
• 4. กัญชาทางการแพทย์ในเยอรมนี
• 5. กัญชาอุตสาหกรรมในเยอรมนี
• 6. ประวัติศาสตร์และการเมือง
• 6. a. การเมือง
• 7. เคล็ดลับน่ารู้

เยอรมนี ประเทศที่ใหญ่ที่สุดอันดับสองของยุโรป มีประชากรกว่า 80 ล้านคน พร้อม GDP ใหญ่เป็นอันดับสี่ของโลก รองจากสหรัฐฯ จีน และญี่ปุ่น ในขณะที่สังคมเยอรมันเปิดกว้างมากขึ้น รัฐสภาเยอรมนีเพิ่งทำตาม สัญญาที่จะทำให้กัญชาเพื่อสันทนาการถูกกฎหมาย และได้ผ่านกฎหมายดังกล่าวแล้ว แล้วกฎหมายกัญชาในเยอรมนีปัจจุบันเป็นอย่างไร และจะเปลี่ยนไปอย่างไรในอนาคตอันใกล้? กัญชาถูกกฎหมายหรือยังในวันนี้? ในบทความนี้ เราจะพาคุณสำรวจสถานการณ์กัญชาในเยอรมนี ทั้งกฎหมายที่มีอยู่ และแผนการใหม่อันน่าตื่นเต้นสำหรับอนาคตนี้

กฎหมายกัญชาในเยอรมนี

การครอบครอง

รัฐสภาเยอรมนี (Bundestag) เพิ่งผ่านกฎหมายให้ครอบครองกัญชาได้ไม่เกิน 25 กรัม พร้อมทั้งมีแผนสร้างตลาดที่มีการควบคุมแบบที่มีในแคนาดาในปัจจุบัน ร่างกฎหมายนี้ยังต้องได้รับการอนุมัติจาก Bundesrat ซึ่งเป็นสภาตัวแทนจากแต่ละภูมิภาค เช่น บาวาเรีย เป็นต้น หากไม่มีการคัดค้านจากตัวแทนท้องถิ่น กฎหมายจะมีผลบังคับใช้สองระยะ ส่วนแรกซึ่งเกี่ยวกับการครอบครองและการปลูกกัญชาที่บ้าน จะกลายเป็นกฎหมายในวันที่ 1 เมษายน 2024 ส่วนที่สองซึ่งจะจัดตั้งระบบแจกจ่ายแบบถูกกฎหมายผ่านชมรมกัญชาแบบไม่แสวงหากำไร จะตามมาในวันที่ 1 กรกฎาคม

ตามกฎหมายใหม่นี้ ผู้ใหญ่ที่อายุ 18 ปีขึ้นไป จะสามารถครอบครองกัญชาในที่สาธารณะได้สูงสุด 25 กรัม และที่บ้านได้สูงสุด 50 กรัม นอกจากนี้ สำหรับผู้ที่มีอายุระหว่าง 18-21 ปี จะมีขีดจำกัดปริมาณ THC ไม่เกิน 10% เพื่อปกป้องสมองวัยรุ่นที่ยังพัฒนาอยู่ การครอบครองและใช้กัญชาในผู้ที่มีอายุต่ำกว่านี้จะยังคงผิดกฎหมาย

สำคัญที่ต้องเข้าใจว่าจนถึงวันนี้ กัญชายังคงเป็นสารผิดกฎหมายในประเทศ ตามพระราชบัญญัติยาเสพติดแห่งชาติของเยอรมนี (Betäubungsmittelgesetz) การครอบครองกัญชาอาจนำไปสู่โทษจำคุกขึ้นอยู่กับสถานการณ์ แต่ภายใต้กฎหมายเยอรมัน หากผู้ใดถูกจับพร้อมสารเสพติดผิดกฎหมาย รวมถึงกัญชา อาจต้องโทษจำคุกสูงสุดถึง 5 ปี

อย่างไรก็ตาม ตามพระราชบัญญัติยาเสพติดของเยอรมนี กัญชาถือว่าเป็นยาเสพติดที่รุนแรงน้อยกว่าเฮโรอีนหรือโคเคน และเนื่องจากกัญชาถูกจัดให้อยู่ในภาคผนวกที่ 3 ทำให้มีความยืดหยุ่นในการครอบครองมากกว่ายาแรงชนิดอื่น กฎหมายยังมีรายละเอียดเพิ่มเติม เช่น การใช้กัญชาไม่ถือเป็นความผิดทางอาญา หากใครถูกจับพร้อมกัญชาปริมาณเล็กน้อย ศาลอาจมีทางเลือกอื่นแทนการดำเนินคดี อาทิ การรับการบำบัดแทนการลงโทษ ซึ่งเป็นแนวปฏิบัติทั่วไปในเยอรมนี นักโทษที่ยินยอมเข้ารับการบำบัดอาจได้รับการชะลอหรืองดเว้นโทษ

อย่างไรก็ตาม คำว่า “ปริมาณเล็กน้อย” ยังคลุมเครือมาก ในปี 1994 ศาลรัฐธรรมนูญกลางของเยอรมนีเคยเน้นประเด็นความกำกวมนี้เกี่ยวกับการใช้ “ปริมาณเล็กน้อย” ในกฎหมายเยอรมัน

จากคำตัดสินดังกล่าว ศาลยุติธรรมกลางได้กำหนดว่าการพิจารณาว่ากัญชาจำนวนหนึ่งเล็กน้อยหรือไม่นั้นต้องดูที่ปริมาณสารออกฤทธิ์ (THC) ไม่ใช่น้ำหนักทั้งหมด ตัวอย่างปริมาณเล็กน้อยอาจมี THC ราว 7.5 กรัม ในบางรัฐของเยอรมนี จึงมีความผ่อนปรนเกี่ยวกับการใช้เพื่อส่วนตัวแตกต่างกันออกไป โดยกำหนด “เพื่อใช้เอง” ตั้งแต่ 6 กรัมในหลายพื้นที่ ถึง 15 กรัมในเบอร์ลิน ...กล่าวได้ว่า กฎหมายกัญชาเยอรมนีควรได้รับการเปลี่ยนแปลงสำหรับ 7% ของประชากรที่ใช้กัญชาเป็นประจำอย่างแน่นอน 

การขาย

แม้เราจะรอการทำให้กัญชาถูกกฎหมายในเยอรมนีอย่างใจจดใจจ่อ แต่ปัจจุบัน การขายและแจกจ่ายกัญชายังคงเป็นความผิดร้ายแรงและผิดกฎหมาย

โทษจำคุกตั้งแต่ 5 ถึง 15 ปี อาจถูกกำหนดกับผู้ที่เกี่ยวข้องกับการลักลอบค้ายาหรือกัญชา ระยะเวลาโทษขึ้นอยู่กับปัจจัยที่อาจเพิ่มความรุนแรงของความผิด อาทิ:

• หากขายกัญชาให้ผู้เยาว์
• หากมีผู้เยาว์เข้าร่วมในการขายหรือแจกจ่าย
• หากเกี่ยวข้องกับกัญชาปริมาณมาก
• หากบุคคลนั้นเกี่ยวข้องกับเครือข่ายอาชญากรรม
• หากมีหรือใช้มีอาวุธในการกระทำความผิด

แน่นอน เมื่อมีกรอบกฎหมายรองรับการทำให้กัญชาเพื่อสันทนาการถูกกฎหมายในเยอรมนี (รายละเอียดเพิ่มเติมด้านล่าง) ก็หวังได้ว่าการซื้อขายกัญชาในทางผิดกฎหมายจะลดลงอย่างมาก

การปลูก

ตามกฎหมายใหม่ การปลูกกัญชาที่บ้าน (สูงสุด 3 ต้น) จะกลายเป็นจริงสำหรับชาวเยอรมัน ภายหลังวันที่ 1 เมษายน 2024 อย่างไรก็ตาม ณ ปัจจุบัน การปลูกกัญชายังคงเป็นความผิดทางอาญาในเยอรมนี ผู้ที่เกี่ยวข้องอาจต้องโทษจำคุก

ชมรมปลูกกัญชาแบบไม่แสวงหากำไร

ส่วนที่สองของกฎหมายใหม่ที่จะมีผลในวันที่ 1 กรกฎาคม 2024 จะสร้างกรอบกฎหมายสำหรับชมรมปลูกกัญชาแบบไม่แสวงกำไร องค์กรเหล่านี้จะให้บริการได้สูงสุด 500 สมาชิก และมีกำหนดแจกจ่ายไม่เกิน 50 กรัมต่อเดือน

โครงการนำร่องขายถูกกฎหมาย

การทำให้ถูกกฎหมายครั้งนี้จะมาจากนโยบายสองเสาหลัก: เสาหลักแรกคือการยกเลิกความผิดอาญาการครอบครองและปลูก พร้อมตั้งระบบแจกจ่ายแบบไม่แสวงหากำไรขึ้นก่อน ส่วนเสาอีกหนึ่งคือโครงการนำร่องในเมืองใหญ่หลายแห่งทั่วเยอรมนี โครงการนำร่องระยะเวลา 5 ปีนี้จะอนุญาตให้ขายกัญชาในร้านค้าที่มีใบอนุญาต หากประสบความสำเร็จ จะขยายทั่วประเทศได้ในอนาคต

CBD ในเยอรมนีถูกกฎหมายไหม?

ในเยอรมนี สารสกัด CBD แบบ full-spectrum ที่มี THC ไม่เกิน 0.2% (รวมถึงน้ำมัน CBD) จัดว่าถูกกฎหมายและสามารถหาซื้อได้จากร้านขายยาและร้านค้าทั่วไปโดยไม่ต้องมีใบสั่งแพทย์

การส่งเมล็ดกัญชาไปเยอรมนีถูกกฎหมายหรือไม่?

พระราชบัญญัติยาเสพติดของเยอรมนีไม่ได้ครอบคลุมถึงการซื้อ เมล็ดกัญชา ดังนั้นจึงสามารถนำเข้าเมล็ดกัญชาเข้าสู่ประเทศนี้ได้โดยไม่มีข้อจำกัด

กัญชาทางการแพทย์ในเยอรมนี

เยอรมนีเข้าสู่เวทีนี้ช้ากว่าประเทศอื่น โดยกัญชาทางการแพทย์เพิ่งถูกกฎหมายในปี 2016 อดีตนายกรัฐมนตรีแองเกลา แมร์เคิล ให้ความเห็นชอบกฎหมายใหม่นี้เพื่อใช้กัญชาในผู้ป่วยโรคร้ายแรงที่ได้ปรึกษาแพทย์และ “ไม่มีทางเลือกอื่น” ในตอนแรก การเข้าถึงกัญชาทางการแพทย์ จำกัดมาก โดยมีผู้ได้รับสิทธิเพียง 1,000 คนในปีแรกที่กฎหมายมีผลใช้ แต่ไม่นาน หลังจากนั้นไม่ถึงปี กลับมีผู้ได้รับสิทธิรักษามากกว่า 40,000 ราย

กฎหมายใหม่เอื้อประโยชน์กับแพทย์และผู้ป่วยมากขึ้น ผู้ป่วยไม่ต้องป่วยด้วยโรคเรื้อรังรุนแรงเพื่อรับสิทธิการรักษาด้วยกัญชาอีกต่อไป ขณะที่แพทย์ก็สามารถออกใบสั่งยาแบบปกติ (ไม่ใช่ใบสั่งยาเสพติดสำหรับกฎหมายเก่า) ได้เลย

ปัจจุบัน อุตสาหกรรมกัญชาทางการแพทย์ของเยอรมนีก้าวหน้าอย่างมาก หลายบริษัทประกันสุขภาพยังครอบคลุมค่าใช้จ่ายสำหรับผู้ป่วยที่ได้รับใบสั่งยา จากอดีตที่เยอรมนีต้องนำเข้ากัญชาทั้งหมดและซัพพลายไม่เคยพอ ความต้องการที่สูงทำให้รัฐบาลเริ่มเห็นศักยภาพทางเศรษฐกิจจากการปลูกกัญชาเองในประเทศ ปี 2019 มีรายงานว่า 79 บริษัทขออนุญาตปลูกกัญชาทางการแพทย์ภายในเยอรมนี แม้โควิดทำให้แผนล่าช้า แต่ปัจจุบันอุตสาหกรรมนี้ถือว่าแข็งแกร่งที่สุดแห่งหนึ่งในยุโรป มีสตาร์ทอัพปลูกกัญชาเกิดใหม่มากมายเพื่อตอบสนองความต้องการที่เพิ่มขึ้น

กัญชาอุตสาหกรรมในเยอรมนี

กัญชงถูกห้ามปลูกในเยอรมนีเมื่อปี 1982 แต่เพียง 14 ปีถัดมา คำสั่งห้ามดังกล่าวถูกยกเลิก แม้อุตสาหกรรมจะยังเติบโตช้า แต่ด้วยความนิยมในกัญชาทางการแพทย์หลังปี 2016 ทำให้มีฟาร์มกัญชงในเยอรมนีเพิ่มขึ้นเป็นประวัติการณ์ ปี 2021 มีรายงานว่ามี 863 ฟาร์มที่ปลูกกัญชาอุตสาหกรรม ซึ่งสูงสุดนับแต่ถูกกฎหมายตั้งแต่ 1996 เพียงแค่ 7 ปีก่อนหน้านั้นมีเพียง 86 ฟาร์ม ส่วนปี 2020 เพิ่มเป็น 172 ฟาร์ม 

ข้อมูลจากสำนักงานกลางว่าด้วยการเกษตรและอาหารของเยอรมนี (Bundesanstalt für Landwirtschaft und Ernährung หรือ BLE) ระบุว่าปี 2021 มีการใช้พื้นที่ 6,444 เฮกตาร์ (25 ตารางไมล์) สำหรับปลูกกัญชาอุตสาหกรรม เพิ่มขึ้น 1,082 เฮกตาร์จากปีก่อน เช่นเดียวกับแนวโน้มทั่วยุโรป เยอรมนีและ EU ยังคงขยายพื้นที่ปลูกกัญชาโดยผลผลิตเพิ่มขึ้นเกือบสองเท่าในสี่ปี (2015-2019) 

ประวัติศาสตร์และการเมือง

เยอรมนีมีประวัติศาสตร์การใช้กัญชาและกัญชงมายาวนานหลายพันปี หลักฐานการมีอยู่ของกัญชาในเยอรมนีมีอายุย้อนหลังถึง 7,500 ปี ในเมืองไอเซินเบิร์ก รัฐทูริงเกน (ตอนกลางของเยอรมนี) จากการขุดค้นพบเมล็ดกัญชาในถ้ำ อยู่ในเครื่องปั้นดินเผาสำหรับงานศพ ที่ระบุว่าถูกใช้ในครัวเรือน อีกแห่งหนึ่งในวิลเมอร์สดอร์ฟ (ปัจจุบันเป็นชานเมืองเบอร์ลิน) ค้นพบเมล็ดกัญชาในโกฏิ มีอายุกว่า 2,500 ปี

จริง ๆ แล้ว คนเยอรมันมีความเกี่ยวข้องกับกัญชาต่อเนื่องกันมาหลายศตวรรษ ข้อความทางการแพทย์ที่เขียนในศตวรรษที่ 12 ก็กล่าวถึงประโยชน์สุขภาพของกัญชา เพียงแต่ต้องใช้เวลากว่า 900 ปีกว่าที่เราจะเห็นคุณค่า... เช่นเดียวกับหลายประเทศทั่วโลก เยอรมนีใช้กัญชาและกัญชงในชีวิตประจำวันมาตลอด จนกระทั่งถูกห้ามเมื่อศตวรรษที่ 20 ทุกวันนี้ ทัศนคติที่มีต่อกัญชาในเยอรมนีกำลังกลับไปเป็นเหมือนพันปีก่อนระเบียบข้อห้ามไร้เหตุผลจะเข้ามา แม้จะยังมีผู้คนจำนวนหนึ่งไม่มั่นใจกับการทำให้ถูกกฎหมาย แต่การลดความอัปยศที่เคยรุมเร้ากัญชา ก็กำลังเกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไปในเยอรมนี

การเมือง

ร่างกฎหมายล่าสุดที่อนุญาตให้ครอบครองกัญชาและมีแผนสร้างระบบควบคุมการขายนี้ ถือเป็นการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่สำหรับเยอรมนีและยุโรป อย่างไรก็ตาม ก่อนที่เราจะตื่นเต้นเกินไปและแพ็คกระเป๋าย้ายไปเบอร์ลิน ยังมีข้อสงสัยว่าร่างกฎหมายจะผ่าน Bundesrat และกลายเป็นกฎหมายแท้จริงหรือไม่

ร่างกฎหมายนี้มีเป้าหมายเพื่อลดจำนวนเยาวชนที่เข้าถึงกัญชาผ่านตลาดมืด ตามที่รัฐมนตรีสาธารณสุข Karl Lauterbach สังกัดพรรคโซเชียลเดโมแครตกล่าว แต่พรรคฝ่ายค้าน CDU นำโดย Simone Borchardt โต้แย้งว่าจะเพิ่มความเสี่ยงสุขภาพแก่เยาวชน และกล่าวหารัฐบาลผสมเรื่องการเมืองเชิงอุดมการณ์ รวมถึงสมาคมแพทย์และหน่วยงานสุขภาพต่างออกมาเตือนถึงความเสี่ยงที่มากับการใช้กัญชา เช่น โรคทางเดินหายใจ มะเร็งอัณฑะ และความเสี่ยงต่อจิตเภทและอาการทางจิตอื่น ๆ

กฎหมายฉบับนี้ยังเป็นประเด็นขัดแย้งในรัฐบาลผสมเอง โดยในแผนแรกตั้งใจจะให้ขายกัญชาในร้านค้าได้เลย แต่ต้องเปลี่ยนแปลงแผนเพราะติดปัญหากฎข้อบังคับของ EU สังคมทั่วไปก็แบ่งออกเป็นสองฝั่ง จากผลสำรวจ YouGov 47% เห็นด้วยกับกฎหมายใหม่ ขณะที่ 42% ไม่เห็นด้วย

แม้กระนั้น มติที่ผ่านคณะรัฐมนตรีเยอรมนีก็นับว่าน่ายินดี หากเยอรมนีเดินหน้าทำตามแผนทะเยอทะยานได้ จะทำให้ประเทศยุโรปอื่น ๆ มีแนวโน้มเข้าร่วมขบวนการนี้มากขึ้น ดังที่ Lauterbach กล่าวว่าการปฏิรูปครั้งนี้น่าจะเป็น “ต้นแบบ” สำหรับประเทศอื่น ๆ

เคล็ดลับน่ารู้

จากข้อมูลกระทรวงสาธารณสุขเยอรมนี ระบุว่ามีชาวเยอรมันกว่า 4 ล้านคนใช้กัญชาในปี 2021 โดย 25% ของวัยรุ่นอายุ 18-24 เคยใช้กัญชาอย่างน้อยครั้งหนึ่ง และจากสถิติปี 2020 เยอรมนีติดอันดับ 10 ประเทศในยุโรปที่บริโภคกัญชามากที่สุด

เมื่อเยอรมนีจะเปิดตลาดกัญชาถูกกฎหมายในปี 2024 การเปลี่ยนแปลงครั้งประวัติศาสตร์ในครั้งนี้อาจเป็นก้าวสำคัญในการฟื้นฟูบทบาทของพืชชนิดนี้หลังต้องถูกห้ามแบบไร้เหตุผลว่ายาวนานกว่าร้อยปี แม้จะยังไม่ถึงกับตื่นเต้นจนเกินไป แต่ตลาดกัญชาถูกกฎหมายในเยอรมนีก็น่ายินดี หากคุณสนใจข้อมูลเพิ่มเติมเรื่องกัญชาในเยอรมนีหรือกฎหมายกัญชาจากทั่วโลก อย่าลืมเข้าไปอ่านบล็อก Fast Buds ที่เรารวบรวมข่าวกัญชาล่าสุด คู่มือปลูก และอีกมากมายไว้ให้คุณแล้ว