Kannabiste Vazodilatasyon Açıklaması

• 1. Vazodilatasyon nedir?
• 2. Marijuana ve vazodilatasyon arasındaki bağ nedir?
• 3. Şiş ve kırmızı gözlerin sebebi
• 4. Vazodilatasyon durdurulabilir mi?
• 4. a. Şiş ve kırmızı gözleri nasıl gizlersiniz?
• 5. Vazodilatasyonun yan etkileri
• 6. Endokannabinoid sistemi (ecs) açıklaması
• 6. a. Kenevirle İlişkili olan diğer fizyolojik değişiklikler
• 7. Kenevir kaynaklı vazodilatasyon ya da kırmızı gözler sss
• 8. Son söz

Daha önce hiç esrar içmiş, ister düzenli ister arada sırada olsun, herkes kenevir yüksekliğinin tipik semptomlarını fark etmiştir. Bu belirtiler oldukça iyi bilinir, bunları sürekli olarak resimlerde, filmlerde ve TV dizilerinde abartılmış olarak görürüz. Ağız kuruluğu olarak bilinen pamuksu ağız'dan tutun, kıkırdamaya kadar, marijuana kullanmanın yan etkileri oldukça belirgindir. Ancak, cannabis kullanmanın bir özel reaksiyonu vardır ki, bu kişinin etkisi altında olduğunun en büyük göstergesidir.

"Gözler kelimelerden daha çok konuşabilir."

Hiçbir söz bu kadar anlamlı olmamıştı; birinin esrar etkisinde olduğunun en belirgin göstergesi gözleridir, şişmiş, kan çanağına dönmüş, baygın gözler. Peki marijuana kullanımından kaynaklanan şiş ve kırmızı gözlerin arkasındaki neden nedir? Bu, vazodilatasyon adı verilen bir fenomenden kaynaklanır. Vazodilatasyonun ne olduğunu ve etkilerinin neler olduğunu birlikte öğrenelim.

1. Vazodilatasyon Nedir?

Vazodilatasyon yalnızca cannabis kullanımına özgü bir mekanizma değildir, fakat maddeyi kullandığınızda da gerçekleşir. 

Tıbbi terimlerle, vazodilatasyon; atardamarlarımızın veya daha büyük toplardamarlarımızın duvarlarında bulunan düz kasların gevşemesiyle, damarların genişlemesi yani dilate olmasıdır. Bu damarların genişlemesi kanın damarlardan daha hızlı akmasını ve kan basıncının da azalmasını sağlar. Vazodilatasyona neden olan bazı maddeler ve besinler şunlardır:

2. Marijuana ve Vazodilatasyon Arasındaki Bağ Nedir?

Esrar tomurcuklarında bulunan ünlü kannabinoid, THC veya tetrahidrokannabinol, anandamidin etkilerini taklit etmesiyle bilinir. Anandamid, ağrının, iştahın ve doğurganlığın düzenlenmesine ve motivasyon ve zevkin nöral olarak oluşmasına katkıda bulunan yağ asidi nörotransmitteridir.¹ Marijuana'daki çoğu kannabinoid gibi, bu anandamid lipid aracı da endokannabinoiddeki CB1 reseptörleri tarafından sentezlenir ve hafıza yönetimi, üst düzey düşünme süreçleri ve hareket kontrolünde rol alır.

Anandamid ve dolayısıyla bu yağ asidini taklit eden THC, vazodilatasyon teşvikçisidir, kan basıncını ve kalp atış hızını düşürür. Peki, damarlar genişledikçe kan basıncı tam olarak nasıl düşer? Aslında oldukça mantıklı. Elinizde akan sulu bir bahçe hortumu olduğunu düşünün. Ucuna baskı yapıp deliği küçülttüğünüzde, su normalde daha hızlı, daha yüksek basınçla akar. Bu, damarlarımızda yüksek tansiyon hali olurdu, hızlı akış durumu. 

Hortun ucunu bıraktığınızda, deliğin eski haline dönmesine izin verdiğinizde, su eskisi kadar güçlü akmaz. Bu da, damarlarımızda marijuana etkisi altındayken meydana gelen vazodilatasyon hali olurdu. Kan basıncı düşer çünkü hacim ters orantılıdır basınca, yani 'hortum' ya da damarlar genişledikçe, 'tüpte' tutulabilecek sıvı hacmi de artar, su veya kan basıncı da azalır.

3. Şiş ve Kırmızı Gözlerin Sebebi

Herkes farklı nedenlerden dolayı kırmızı gözler yaşayabilir ve marijuana içmek de buna iyi bir örnektir. Şiş ve kırmızı gözler, vücudumuzun kardiyovasküler sisteminin doğal bir tepkisidir ve THC'nin etkisi altındadır. Bir kişi esrar içtiğinde, buharlaştırdığında veya yenilebilir cannabis tükettiğinde iki aşamalı bir süreç oluşur. Maddeler endokannabinoid sisteme ulaştıktan hemen sonra, kısa bir süreliğine kalp atışında ve kan basıncında artış olur, bu durum vazodilatasyonun tam tersi olan vazokonstriksiyon sürecidir. 

Kısa süre sonra ise tam tersi gerçekleşir, kalp atışı yavaşlar ve damarlarımız genişler yani vazodilatasyon olur. Damarlarımızın ve kılcal damarlarımızın vazodilatasyonu sayesinde, daha önce de belirttiğimiz gibi, damar çevresindeki küçük kaslar gevşer ve kan dolaşımı daha serbest gerçekleşir. Gözlerimiz büyük miktarda küçük kan damarları ile çevrili olduğu için, bunlar genişlediğinde daha görünür hâle gelir ve gözlerimiz kırmızı olur, dolayısıyla yüksek olduğunuzun gizlenemez hâle gelir. 

4. Vazodilatasyon Durdurulabilir mi?

Hala marijuana kullanıcısı olduğunuzu gizlemek istiyorsanız, muhtemelen aklınızdaki soru vazodilatasyonu önleyip önleyemeyeceğinizdir. İlk bakışta, cevabı hayırdır; cannabis kullandığınızda vazodilatasyonun oluşmasını önleyemezsiniz. Çünkü vazodilatasyon bilinçaltı düzeyde gerçekleşen bir mekanizmadır, bu yüzden hem vazodilatasyonu hem de vazokonstriksiyon süreçlerini kontrol etme yetimiz yoktur.

Şiş ve Kırmızı Gözleri Nasıl Gizlersiniz?

Vazodilatasyon, önleyemeyeceğimiz bir otonom süreç olduğundan, yapabileceğimiz şey çareler bulmaktır. Kırmızı, kan çanağı gözlerden kurtulmak için etkili olan birkaç bilinen çözüm gerçekten var, örneğin:

• Alerji göz damlası kullanmak;
• Suni gözyaşı kullanmak;
• Birkaç güneş gözlüğü takmak.

Göz damlalarına gelince, iki seçeneğiniz var: alerjiye yönelik damlalar ve suni gözyaşı damlaları. Birincisi, göz kızarıklığını azaltmada daha etkili, çünkü kimyasal yapısı esas olarak alerjilerin neden olduğu göz rahatsızlığı, kaşıntı ve kızarıklığı hafifletmeye odaklanmıştır. 

Suni gözyaşı damlaları ise, alerji damlaları kadar etkili olmasa da yardımcı olabilir. Bu damlaları eczaneden reçetesiz şekilde kolayca alabilirsiniz. Aslında göz kuruluğunu tedavi etmek için üretilmiştir, fakat kızarıklıkta da işe yarayabilir. 

Alerji damlaları ile suni gözyaşı karşılaştırıldığında, birincisi düzenli kullanım için çok tavsiye edilmez çünkü uzun vadede görmenize zarar verebilirler, dolayısıyla kırmızı gözlerden kurtulmak için çok sık kullanacaksanız suni gözyaşını tercih etmenizi öneririz. Son olarak, göz damlası kullanmayı sevmiyorsanız, kan çanağı gözlerinizi gizlemenin en kolay ve hızlı yöntemi güneş gözlüğü takmaktır. Takması hızlı, kolay ve pratik; gözlüğü üzerine at ve rahatla. Ancak, bunların yalnızca gündüz seçenekleri olduğunu dikkate alın; yoksa gece gözlükle gezen o insan olup durumu göz sağlığınız için kötüleştirebilirsiniz. 

5. Vazodilatasyonun Yan Etkileri

Vazodilatasyonun vücuttaki etkileri, seviyesi ve kişinin sağlık durumuna göre hem sağlıklı hem de zararlı olabilir. Örneğin, cannabis'in THC'si bir vazodilatör olarak baş ağrısı ve migrenleri rahatlatmasıyla bilinir.² Eğer efsane çürütme alarmınız çaldıysa, sizi anlayışla karşılıyoruz ve bilgeliğinizden etkilendik. Kan basıncının düşmesinin baş ağrısını rahatlatabileceğini söylemek çok mantıklı olmayabilir, çünkü beyinde yavaşlayan kan akışı, azaltılmış nöral oksijenlenmeye ve bu da baş ağrısının yaygın bir nedeni olur. 

Ancak, bu efsaneyi çürütmeden önce, THC'nin ana faaliyetlerinden birinin endokannabinoid sistemdeki reseptörler üzerinde etkili olduğunu aklınızda bulundurmalısınız; bunlar da zevkten sorumludur. Böylece, THC'nin CB1 reseptörlerine bağlanmasının etkileri, azalan kan akışını telafi eder, bu sayede migren ve baş ağrılarına karşı etkili olur. Vazodilatasyonun başlıca etkisi olan kan basıncını düşürme sayesinde, cannabis kardiyovasküler hastalıkların (ör. inme, ateroskleroz, restenosiz, MI ve kalp yetmezliği) tedavisinde de umut vaat edebilir. Ancak, bu konuda daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.³

6. Endokannabinoid Sistemi (ECS) Açıklaması

Bu blog yazısı boyunca endokannabinoid sistemden kısaca bahsettik fakat tam olarak ne olduğu ve işlevleri hakkında detay vermedik. ECS; vücudun genelinde yayılan karmaşık bir kannabinoid reseptörler ağıdır, hem merkezi sinir sistemi hem de bağışıklık sistemi üzerinde hayati rol oynar ve ayrıca iştah, hafıza, ruh hali, kemik büyümesi ve yoğunluğu, inflamasyon tepkisi, karaciğer fonksiyonu, metabolizma, kas gelişimi, uyku ve ağrı düzenlemesi gibi vücut fonksiyonlarının düzenlenmesine yardımcı olur.

ECS iki ana tip kannabinoid reseptöründen oluşur: CB1 ve CB2. CB1 reseptörleri sadece sinir sistemi boyunca bulunur ve sinirlerin birbirleriyle nasıl iletişim kurduğunda önemli rol oynar. Ayrıca serotonin, dopamin ve glutamat gibi nörotransmitterlerin düzenlemesinde büyük rol sahibidir. CB1 reseptörleri aktive edildiğinde, bu nörotransmitterler yavaşça salınır ve rahatlama, iyi hissetme halini destekler.

Diğer taraftan, CB2 reseptörleri neredeyse tamamen bağışıklık sisteminde bulunur ve inflamasyon tepkilerinin yönetilmesine yardımcı olur. CB2 reseptörlerinin aktive edilmesi; inflamasyonu azaltmak, ağrı gidermek ve bulantıyı azaltmak gibi çeşitli sağlık faydaları ile ilişkilidir. Cannabis tükettiğimizde, bitkideki kannabinoidler tıpkı vücudumuzun doğal endokannabinoidleri gibi bu reseptörlere bağlanır. Bu ECS'nin uyarılmasını sağlar ve böylece bedenin homeostazisini ve fonksiyonlarının düzenlenmesini destekler. THC, cannabis'te en yüksek konsantrasyonda bulunan kannabinoiddir ve insanda psikoaktif etkiyi esas olarak üreten kimyasaldır. CB1 reseptörü ile etkileşime girer ve iştah artışından ağrı kesici ve gevşemeye kadar vücutta geniş yelpazede etkilere neden olabilir.

THC aşırı ve uzun süreli kullanıldığında, reseptörde doygunluk oluşur ve daha zayıf bir tepki ortaya çıkar. Bu nedenle cannabis'i sorumlu ve ölçülü şekilde kullanmak, sık kullanıyorsanız düzenli tolerans molaları vermek önemlidir. CBD (esrardaki en sık bulunan ikinci kannabinoid), ise psikoaktif değildir ve CB1 reseptörüne doğrudan bağlanmaz. Onun yerine CB1 ve CB2 reseptörlerini dolaylı yoldan etkiler, FAAH adında bir enzimin etkisini bloke eder; bu enzim doğal endokannabinoidlerimizi parçalar ve bunların ilgili reseptörleri aktive etmesini önler. 

Bu enzimin etkisini engelleyerek, CBD vücudun kendi doğal endokannabinoidi olan anandamid düzeylerini arttırır. Bu nedenle CBD genellikle anksiyete, depresyon ve kronik ağrı gibi rahatsızlıkları tedavi etmek için kullanılır; çünkü vücudun doğal endokannabinoid seviyelerini yükseltir ve genel homeostazı teşvik eder. Yeni yıldız CBN ise en çok CB2 reseptörü ile etkileşir. Uykuya yardımcı olması ve inflamasyonu azaltmasıyla öne çıkar.

Kenevirle İlişkili Olan Diğer Fizyolojik Değişiklikler

Yani, kan çanağı yapan vazodilatasyon, esrar içtikten sonraki en belirgin fiziksel değişiklik olsa da kesinlikle tek değişim bu değildir. Cannabis aynı zamanda kan basıncını düşürür ve kalp atışını hızlandırır. İştahı artırır, duyusal algıyı keskinleştirir ve bulantıyı azaltır. Ayrıca, cannabisin anti-inflamatuar etkileri olduğu da bulunmuştur, fakat bu alanda araştırmalar hâlâ sürmektedir.

Artan İştah

Kenevir tüketen herkes esrarın sizi özelikle aç bırakabileceğine tanıklık eder, buna 'munchies' yani ot açlığı denir. Kilo vermeye çalışıyorsanız durum sizin için sorun olabilir, çünkü buzdolabındaki veya dolaptaki en lezzetli şeyleri yemeye yönelik arzu neredeyse kontrol edilemez hale gelir, özellikle de nadiren esrar kullanıyorsanız. 

Ancak bu, açlık sorunu yaşayanlar için büyük bir fayda sunar. Pek çok tıbbi marijuana kullanıcısında, bazı ilaçlar ve tedavi protokollerinin iştahı anormal şekilde azaltması söz konusudur. Örneğin kemoterapi - yanında gelen bulantı ve yorgunluk genellikle hastaları oldukça azalmış bir iştahla bırakır ve tam da tedavi için en sağlıklı ve çeşitli şekilde beslenmenin gerekli olduğu zamanda. Cannabis, bu durumda iştahı geri getirmek için harika bir araçtır ve ayrıca bulantıyı da azaltır. Munchies'le savaşmak ve abur cubur yememek istiyorsanız bir parça meyve alın. Yüksek fruktoz içeriği, şekere olan isteği kontrol etmenize yardımcı olur.

Pamuksu Ağız

Hangi ismi kullanırsanız kullanın (çöl ağzı, kuru ağız, pamuksu ağız), his aynıdır - yeterli tükürük üretemezsiniz. Kenevir bunun oluşmasına güçlü şekilde yol açar, çünkü tükürük bezlerimizdeki reseptörler bitkinin bileşenlerine çok duyarlıdır.

Bu can sıkıcı bir yan etki olabilir, ama basit önlemler ile başa çıkılabilir. Hidrasyonunuzu sağlamak ve cannabis kullanırken tütün kullanımından kaçınmak büyük fark yaratır, ayrıca bir çiğneme sakızı almak da iyidir. Bu tükürüğün üretimini uyarır ve nefesinizi de tazeler.

Baş Ağrısı

Daha önce bahsettiğimiz gibi, cannabis vücudunuza bağlı olarak kan basıncınızda artışa neden olabilir. Bu daha ziyade fazla tüketimde ve yüksek THC'li genetiklerle olur - yeni kullanıcıların istemeden düştüğü bir tuzaktır.

Bu kan basıncı değişimi; ani, genellikle baş dönmesi ve/veya sersemlikle birlikte gelen bir baş ağrısına neden olabilir. Bunu önlemenin en iyi yolu cannabis'i ölçülü şekilde kullanmaktır. Deneyimli olsanız bile toleransınız zamanla değişebilir, özellikle de arada mola veriyorsanız. Küçük dozlarla başlayıp vücudunuzun tepkisine göre devam edin. Yine, su tüketimi kritik önem taşır. Esrarlı ürünleri tüketmeden önce, tüketirken ve sonra birkaç bardak su (veya başka bir sıvı) içmeye çalışın. Böylece olumsuz yan etkilerin şiddetini azaltır, baş dönmesinden daha kolay çıkarsınız.

7. Kenevir Kaynaklı Vazodilatasyon Ya Da Kırmızı Gözler SSS

Esrar Tüketirken Vazodilatasyonu Önlemenin Bir Yolu Var mı?

Hayır, maalesef yok. Şiddetli, kırmızı göz riskini azaltmanın tek yolu düşük oranlarda THC içeren esrar tüketmektir. Eğer yüksek THC'li cannabis tüketmeye alışkınsanız kırmızı gözlere de alışmışsınız demektir, ama %5'in altında THC içeren bir genetiğe geçiş yaparsanız gözlerinizde önemli ölçüde daha az kızarıklık görebilirsiniz. Dezavantajı, psikoaktif etkisinin daha düşük olmasıdır.

Su İçmek Göz Kızarıklığını Azaltır mı?

Yüksek seviyede susuzluk, esrar içerken gözlerinizin daha çok kırmızılaşmasına yol açabilir; fakat bir sürü su içmek, kızarıklık oluştuktan sonra gözlerinizi hemen temizlemez. Belki hafif bir azalma olabilir, pamuksu ağza iyi gelir ama kırmızı gözden kurtulmanın garantili yolu değildir.

Edibles Tüketmek Aynı Düzeyde Vazodilatasyona Yol Açar mı?

Evet, kesinlikle. Kırmızı göz seviyesini belirleyen yöntem değil, THC oranıdır. İster dumanını için, ister vape yapın, ister edible yiyin - esrar tükettiğinizde gözleriniz kızaracaktır.

CBD Vazodilatasyona Yol Açar mı?

Hayır, CBD de THC gibi bir kannabinoid ve benzer birçok fayda sunsa da, THC ile aynı şekilde vazodilatasyon yapmaz. Keneviri tıbbi amaçlarla kullanmak, psikoaktif niteliklerinden faydalanmamak ve kırmızı gözden kaçınmak istiyorsanız saf bir CBD seçeneği aramalısınız.

Göz Damlası Olmadan Kızarıklığı Azaltmanın Bir Yolu Var mı?

Tabii ki var. Tetryzoline içeren göz damlaları kızarıklığı en hızlı şekilde gidermek için en etkili yöntemdir ama herkes kullanmak istemeyebilir. Kafein gibi uyarıcılar vazokonstriksiyonu tetikleyebilir, bu yüzden bol kahve ilk seçeneğiniz olabilir. Yüksek kakao oranlı çikolata da aynı etkiyi gösterip, varsa munchies isteğinize de iyi gelebilir. Yüzü çok soğuk suyla yıkamak veya yaklaşık 15 dakika boyunca gözlere yeşil çay poşeti koymak da işe yarayabilir. Fakat gerçekten kırmızılığı hızlıca geçirmenin en kesin yolu göz damlasıdır.

Göz Kızarıklığının Kendiliğinden Geçmesi Ne Kadar Sürer?

Bu soruya kesin bir yanıt yok. Esrarın gücüne ve kendi fizyolojinize bağlı. Ancak genel olarak gözlerinizin 2 ila 4 saat içinde normal haline döneceğini bekleyebilirsiniz. 

8. Son Söz

Bir gün joint içtikten veya bong çektikten sonra gözlerinizin cehennem kadar kırmızı olduğunu fark ettiyseniz endişelenmenize gerek yok. Hatta rahat olun çünkü bu, vücudunuzun gayet düzgün çalıştığını gösterir. Şiş ve kırmızı gözler olması gereken bir durumdur, cannabis kullandığınızda ortaya çıkar; o yüzden tam tersi olursa endişe etmek gerekir. Şimdilik yüzünüzü baked bırakın, yüksekliğinizi gizlemeniz gerekenlerden kırmızı gözleri nasıl maskeleyebileceğinizi öğrenin! 

SAĞLIK UYARISI 

Bu içerik sadece eğitim amaçlıdır. Sağlanan bilgiler dış kaynaklardan toplanan araştırmalara dayanmaktadır.

DIŞ KAYNAKLAR

1. "Rat mezenterik damarlarında Δ9-tetrahidrokannabinolün etkileri ve endokannabinoid anandamid ile ilişkisi" Saoirse E. O'Sullivan, David A. Kendall ve Michael D. Randall. Haziran 2005.
2. "Baş Ağrısı Sorunlarında Kenevir Kullanımı" Bryson C. Lochte, Alexander Beletsky, Nebiyou K. Samuel ve Igor Grant. Nisan 2017.
3. "Kenevirin Kardiyovasküler Hastalıklardaki Rolü" Hemant Goyal, Hamza H. Awad ve Jalal K. Ghali. Temmuz 2017.