• 1. Kenevir ruderalis nedir?
• 2. Otomatik Çiçeklenenler kışın büyüyebilir mi?
• 3. Otomatik Çiçeklenenler farklı İklimlere uyum sağlayabilir mi?
• 4. Soğuk İklimlerde otomatik Çiçeklenen genetikler yetiştirirken dikkat edilecekler

Kenevir, insan tarafından yetiştirilen ilk bitki türlerinden biriydi. Her iklimde iyi büyür, ancak aşırı sıcaklıklarda zorlanabilir. Farklı sıcaklıklara uyum sağlayan kenevir yetiştirmek istiyorsanız, ilk tercihiniz otomatik çiçeklenenler olmalı. Birçok kişi otomatik çiçeklenen tohumların kışın büyüyüp büyüyemeyeceğini merak ediyor. Eğer siz de onlardansanız, bu makale tam size göre.

Pek çok kişi keneviri bolca bakım ve ilgi isteyen, sıcak bir iklimde yetişen nispeten egzotik bir bitki olarak bilir. Bazı genetik çeşitler bu tanıma uysa da, her zaman böyle değildir. Kenevirin bazı türleri son derece dayanıklıdır ve zorlu koşullara uyumludur. Hepsi aynı türe ait olsa da, kenevirin farklı alt türleri oldukça farklı özelliklere sahiptir. Sativa ve Indica alt türleri Çin ve Hindistan gibi nispeten sıcak bölgelerden köken almışken, otomatik çiçeklenmeyi sağlayan genin hikayesi farklıdır. 

Genel olarak, otolar 15 ile 25°C arası bir sıcaklıkta büyür ve genel koşullara bağlı olarak daha soğuk iklimlerde bile yetişebilir, yani otomatik çiçeklenenler kışın da büyüyebilir. Kenevir bitkileri bu sıcaklık aralığını çok sever, biraz hava akımı olması da daha iyi olur. Tüm bitkiler taze havayı sever, değil mi? Peki, otomatik çiçeklenenler neden özel? Ve soğuklara nasıl uyum sağlarlar? Bunu anlamak için, kenevirin Indica, Sativa ve Ruderalis çeşitlerine ayrıldığını bilmeniz gerekiyor. Bugünkü otomatik çiçeklenenler, Ruderalis türünün Indica ve Sativa ile melezlenmesiyle elde edilmiştir.

1. Kenevir Ruderalis Nedir?

Ruderalis kelimesi “Ruderal” kelimesinden gelir. “Ruderal” birkaç engel olmasına rağmen farklı koşullarda büyüyen türleri ifade eder. Örneğin, Ruderalis insan yerleşiminin olduğu bölgelerde bile büyüyebilmesiyle ünlüydü. Bulunduğu alanda sık sık rahatsızlık olsa da yetişmeye devam ederdi. Hatta iklim koşullarından bağımsız olarak, rahatsız edilmediği bölgelerde de büyürdü. 

Birçok kişi Ruderalis'in, sert koşullarda büyümek için evrimleşmiş bir Indica bitkisi olduğunu söyler. Soğuk kuzey bölgelerine o kadar iyi uyum sağlamıştır ki, düşük sıcaklıklar onu engellemezdi. Büyüme sezonları daha kısa olsa da, cesaretlendirici koşullar olmadan da büyümeyi başarırdı. Ruderalis'in, çoğu kenevir bitkisi için zor olan bir ortamda büyüdüğünü söylemek yanlış olmaz.

Kuzey bölgelerden köken alan Ruderalis, özellikle Doğu ve Orta Avrupa gibi yerlere özgüdür. Özellikle Rusya’da diğer bitkilerin ayakta kalamadığı dondurucu koşullarda gelişmiştir. Bölge ister yerleşimli ister terkedilmiş olsun, Ruderalis her yere yayılır. Bu nedenle kenevirin bazen “ot” olarak anılmasının nedenini anlamak kolay. Yani, hiçbir engel olmadan yayılır ve Ruderalis tam olarak bunu yaptı. Her ne kadar yetiştiricilerin ve araştırmacıların ilgisini çekmiş olsa da, Ruderalis cılız bir bitkiydi. Zor koşullara uyumlu olmasına rağmen, diğerleri kadar iri büyümezdi ve çok az ürün verirdi. Ayrıca, diğer fotoperiyotlu bitkiler kadar kaliteli değildi.

Sahip olduğu birkaç avantaja rağmen, Ruderalis’in en iyi tarafı, mevsimlere göre büyümemesi oldu. Yani, fotoperiyota bağımlı değildir. Kenevir bitkileri genellikle bolca ışık olduğunda büyür. Bu döneme vejetatif döngü denir. Mevsimler değişip karanlık süre artınca, çiçeklenme başlar. Bu döneme üreme veya çiçeklenme aşaması denir; bu fotoperiyotlu kenevirler için geçerlidir. Ancak Ruderalis farklıydı. O belli bir zamana göre büyür ve ışık koşullarından bağımsız olarak otomatik olarak çiçeklenirdi.

Yetiştiriciler bunun harika bir tür olduğunun farkına vardı. Ruderalis'in en iyi özelliklerini diğer fotoperiyotlu bitkilerle birleştirmenin ne kadar harika olacağını hayal edin! Böylece, Ruderalis diğer türlerle melezlendi ve ortaya çıkan sonuç bugün karşımızda. Yabani bir tür olarak görülse de, başta çok fazla özelliği yoktu. Hem kısa hem de ufaktı, tomurcukları da pek etkileyici değildi. Ve yetiştiriciler bol verim veren bitkileri tercih ettikleri için, Ruderalis’e çok sıcak bakılmazdı. Özellikle iç mekanda, ışık ve ekipman için harcanan paraya rağmen az verim alınacaksa, kimse böyle bir bitkiyle uğraşmak istemezdi.

Ancak, onlarca yıl süren çaprazlama ve tozlaştırmadan sonra artık otomatik çiçeklenenlerin fotoperiyotlu bitkilerden daha iyi olabileceği ortaya çıktı.

2. Otomatik Çiçeklenenler Kışın Büyüyebilir mi?

Genellikle yazlar daha uzun, kışlar ise daha kısa gündüzlere sahiptir. Doğada kenevir bitkisi yazın kışa göre çok daha fazla büyür. Şehirde yaşıyor ve dışarıda yetiştiriyorsanız da, yazın daha çok başarı elde edersiniz. Kışın ekilen kenevirler, gündüz saatleri vejetatif döngüsünü tamamlamaya yetmediği için iyi gelişemez. Burada fotoperiyotlu bitkilerden söz ediyoruz.

Ancak daha önce de belirttiğimiz gibi otomatik çiçeklenenler farklıdır. Fotoperiyotlu bitkiler vejetatif evrede büyümek için en az 16-18 saat ışığa ihtiyaç duyarken otomatikler sadece 12 saat alsa dahi iyi gelişir. Yani sıcaklıklar yaklaşık 18°C olup, sadece 12 saat aydınlık olsa da, bitkiler gayet iyi gelişecektir.

Daha soğuk iklimlere dayanabiliyor olsalar da, en iyi gelişmeyi sağlamak için mümkün olan en iyi koşulları sunmanız daha iyidir. Otomatik çiçeklenenler için en uygun koşullar şöyledir:

• Fide Dönemi: 20-25°C ve %65-70 Nem;
• Vejetatif Dönem: 22-25°C ve %40-70 Nem;
• Çiçeklenme Dönemi: 18-22°C ve %40-50 Nem.

Tabii ki bu koşulları dışarıda tam olarak sağlayamazsınız; bu liste, ulaşacak olursanız elde edebileceğiniz ideal tabloyu göstermek içindir. Otomatik çiçeklenme geni, bitkilerin kışın ortasında hayatta kalamayacağını anlatır. Bu genin ortaya çıkması, bitkinin kışı tamamen atlamasını sağlayan bir adaptasyondur. Daha hızlı büyüyüp çiçeklenerek, bu türler, ilk donlardan önce çimlenir, büyür, ürer ve tohumlarını yayardı. Sadece çok dayanıklı bitki türleri ağır donlara dayanabilir.

Ne yazık ki, yetiştirme zamanınızı yanlış ayarlarsanız ilk şiddetli don, bitkinize zarar verir ve muhtemelen öldürür. Neden? Tüm mesele vakuollerle ilgili. Bunlar, bitki hücrelerinde suyu depolayan bölmelerdir. Normal koşullarda ve doluyken, bu organeller hücrelerin genişlemesini sağlar ve bitkilerin dik durması için gereken sertliği verir. Şiddetli donlarda, vakuollerdeki su donar, bu da hücrenin genişleyip hücre zarını patlatmasına yol açar. Bazı kenevir türleri hafif dona dayanabilir; fakat çoğu şiddetli don gördükten sonra hızla ölür.

3. Otomatik Çiçeklenenler Farklı İklimlere Uyum Sağlayabilir mi?

Bildiğiniz gibi Ruderalis, birçok farklı iklimde büyüme kapasitesine sahipti ve hâlâ da öyle. Sativa ve Indica türleriyle çaprazlandıktan sonra büyük bir potansiyel gösterdi. İlk otomatik çiçeklenen "Low Ryder" tanıtıldığında kenevir dünyasında büyük heyecan yarattı fakat beklentileri tam karşılayamadı.

Low Ryder büyük verim sağlamadı ve boyut olarak da rakipleri kadar büyük değildi. Ama şimdi durum çok farklı. Mevsime bağlı olmadan büyümenin avantajının yanı sıra otomatik çiçeklenenler harika verimler de sunuyor! Evet, hâlâ fotoperiyotlu bitkiler kadar büyük değiller fakat dış ortamda hiç bakım yapmadan 120-150 cm’ye (4-5 feet) kadar büyüyebiliyorlar.

Eğer iç mekanda yetiştirirseniz 90-120 cm (3-4 feet) boya ulaşabilirler. Alanınız küçükse de avantajlısınız; çünkü bir fotoperiyotlu bitkiye denk alana iki otomatik çiçeklenen sığdırabilirsiniz. Sıcaklığa gelirsek, sıcaklık 15°C’ye kadar inse bile harika büyüme bekleyebilirsiniz. Hatta bazı yetiştiriciler, sıcaklık 15°C’nin altına düşse bile otomatiklerin büyüdüğünü iddia ediyor, ama genel koşullara bağlıdır.

Fotoperiyotlu bitkilerde 15°C altına inince büyüme zorlaşır; ancak otomatikler, iklim bitki büyümesini desteklemese de gelişmeyi sürdürebildiğinden, çok soğuk bölgelerde yaşasanız bile otomatik çiçeklenenleri yetiştirebilirsiniz.

Genetik yapısı sayesinde Ruderalis bitkileri sert sıcaklıklara karşı çok dirençlidir. Büyüme döngüsü kısa olduğu (2-3 ay) için, kışın bile birkaç bitki yetiştirebilirsiniz. Tabii ki, verimler yazın aldıklarınız kadar iyi olmayacak; ışık bol olduğunda daha çok tomurcuk alırsınız; ama kışın bile bitki başına 100 gram tomurcuk almak harika olmaz mıydı?

Ruderalis bitkileri küf ve yağışlı havalara da çok dayanıklıdır. Yeni nesil otomatik çiçeklenenler de bu özellikleri taşır ve iklim büyümeyi ve tohum üretimini desteklemese de başarılı biçimde yetiştirilebilir. Çevrimi diğer türlere göre daha kısa olduğu için, zararlılar ve hastalıklar hakkında fazla endişelenmenize gerek yok. Zararlıların büyük hasar vermesi genellikle bir ay sürer; ancak otomatikler, çiçeklenme dönemine çabuk geçtikleri için, bitki mücadele etmeye başlamadan önce tomurcukları hasat edebilirsiniz.

Sonuç olarak, evde veya herhangi bir yerde Lowryder veya başka otomatik çiçeklenen bir genetik yetiştirmenin gizemi yoktur; oturduğunuz yer neresi olursa olsun, en iyi ruderalis genetiğinden otomatik tohum ekip harika bir bitkidir yetiştirebilirsiniz; yeter ki sıcaklık 15 ila 25°C aralığında olsun.

4. Soğuk İklimlerde Otomatik Çiçeklenen Genetikler Yetiştirirken Dikkat Edilecekler

Kış aylarında herhangi bir bitki yetiştirmek zordur, ve bu durum otomatik çiçeklenen kenevirde de aynen geçerlidir. Otomatiklerin lehine olan en önemli faktör, genlerinde bulunan Ruderalis’in, kuzey Avrupa’nın sert ve soğuk iklimlerinden gelmesidir. Fakat, bu genetik eğilim soğuk iklimde yetişmeye olanak verse de, kışın otomatik çiçeklenen kenevir bahçesi başlatmadan önce iyi düşünmek ve planlama yapmak gerekir.

• İç mekan veya dış mekan – Ortamı kontrol etmenin iç mekanda dış mekana göre çok daha kolay olduğunu söylemeye gerek yok. En soğuk yerlerde bile bir yetiştirme odasında sıcaklık ve nemi ayarlayarak dışarıdaki zorlu şartları bitkiye hiç fark ettirmemek mümkün. Ama bugün asıl konumuz bu değil. Dış mekan bahçenizde bitkilerin kışa dayanıklı ve verimli olmasını istiyorsanız, ekime evde, ışık altında başlamak en iyisi. Böylece kökler, yaşam döngüsünün geri kalanı için en iyi temele sahip olur.

• Çevresel faktörleri yakından takip edin – Sıcaklık sürekli olarak yaklaşık 12℃ (55℉) altına düşüyorsa, bitkileriniz için başka çözümler düşünme zamanı gelmiş olabilir. Seralar, özellikle kış aylarında dış mekan bahçeleri için çok faydalı olur ve sıcaklık aralığını en azından bir dereceye kadar kontrol edebilmenizi sağlar. 

• Uygun genetik seçin – Sağlıklı ve verimli bir kış hasadı için koşullara en uygun genetiği seçin. Genel olarak, Indica baskın genetikler, soğuk havada Sativa baskınlara göre daha iyi sonuç verir; çünkü bu genetik kökenler, soğuk koşullarda sağlıklı büyümeyi destekler. 

• HST teknikleri uygulamayın, LST’de çok dikkatli olun – Tüm budama ve eğitim işlemleri büyüme hızını düşürebilir. Kış hasatlarında HST teknikleri kesinlikle uygun değildir; LST tekniklerinde ise çok dikkatli olunmalıdır. Kış bitkisini eğip bağlarken, bunu yaz bitkilerine göre daha yavaş ve uzun sürede yapmalısınız, böylece en az strese neden olursunuz. Veya hiç müdahale etmeyin ve bitkinin doğal gelişmesine izin verin.

• Doğru konumu seçin – Kışlık bitkinin başarısı için konum seçimi çok önemlidir. Mümkün olduğunca fazla güneş alan, çok rüzgardan korunan (biraz hava akımı tabii ki iyidir) ve aşırı yağıştan uzak bir yer seçin. Su her zaman gerekli olsa da, şiddetli yağmur pek çok probleme yol açabilir. 

• Hasat yapacağınız saksıya dikim yapın – Çoğu zaman otomatikler söz konusuysa, baştan itibaren tüm döngü boyunca kullanacağınız saksıya dikmeyi öneriyoruz; fakat kış hasatlarında bu daha da önemli. Kış bitkilerine yaşama şansı vermek için tüm stresi azaltmak gerekiyor. Ne kadar dikkatli olursanız olun, saksı değiştirmek bitkiye belli miktarda stres yaratır ve büyümesini birkaç gün ile bir hafta arasında duraklatabilir.