Şeker, Kenevir Bitkisi Büyümesini Artırır mı?

• 1. Kenevir ve Şekerli su: neden İşe yaramalı ki?
• 2. Şeker yönetimi yöntemi olarak defoliasyon
• 3. Kenevir bitkilerinde ekstra Şeker kullanmak
• 3. a. Monosakkaritler vs polisakkaritler
• 3. b. Pekmez
• 3. c. Bal
• 3. d. Şekerli su
• 3. e. Karbonhidrat İçeren takviyeler
• 4. Kenevir bitkilerindeki Şeker oranı nasıl Ölçülür?
• 5. Kenevir büyümesinde Şeker kullanımı hakkında sikÇa sorulan sorular
• 6. Sonuç: dikkatli olun!

Kenevir bitkilerine şekerli su, pekmez, bal veya diğer tatlılar vermek tartışmalı ve az araştırılmış bir konudur. Bazı yetiştiriciler buna çok inanırken, diğerleri ise bunun en iyi ihtimalle işe yaramaz, en kötü ihtimalle ise zararlı olduğunu söylüyor. Birçok bitki besini üreticisi, 'mucizevi' ürünlerine şeker ve diğer karbonhidratları ekliyor. Peki kim haklı, kim haksız? Bizce, önce kenevir yetiştiriciliğinin tüm diğer, daha önemli ve etkili yönlerini ustaca öğrendikten sonra, oto çiçek tohumlarına veya feminiz tohumlara şeker vermeyi denemelisiniz. Ayrıca, kenevir bitkilerinin şekeri doğal olarak nasıl ürettiğini ve bu süreci nasıl etkileyebileceğinizi anlamak için bir dakikanızı ayırın.

1. Kenevir ve Şekerli Su: Neden İşe Yaramalı Ki?

Kenevirde ve diğer yeşil bitkilerde şeker, fotosentez yoluyla üretilen enerjiyi depolamak, taşımak ve kullanmak için pratik bir yol olduğu için çok önemli bir rol oynar. Bitkilerin sentezlediği şekerin adı glikozdur. Bitkiler, yapraklarında bulunan klorofili kullanarak glikoz üretir. Su ve CO2 moleküllerini alır, bunlara güneş ışığının enerjisini uygular ve glikoz (ve yan ürün olarak oksijen) üretir.

Bundan sonra, glikoz solunum sürecinde tekrar enerjiye dönüştürülebilir veya bir bitkinin ihtiyaç duyduğu diğer tüm maddelerin üretiminde kullanılabilir:

• selüloz, hücre duvarları inşa etmek ve bitki dokularına güç ve yapı kazandırmak için,
• nişasta, enerjiyi uzun vadede depolamak için,
• amino asitler, proteinlerin yapı taşları,
• lipitler, tohumlarda gerekli yağlar ve yağ asitleri.

Yani şeker, bitkinin iç kimyasındaki temel etmenlerden biridir ve bu da şu soruyu gündeme getirir: Doğal şeker üretimini mi etkilemeye çalışmalı, yoksa kenevir bitkisine şekerli su mu vermeliyiz? İlk seçeneğe odaklanarak başlayalım.

2. Şeker Yönetimi Yöntemi Olarak Defoliasyon

Bir ot bitkisi ihtiyacı olan tüm şekeri üretebilir. Tabii ki sağlıklıysa. Tek yapmanız gereken ona iyi bir ortam yaratmak, sulamak, beslemek, taze hava sağlamak vs. Şeker üretimini etkilemek için bildiğimiz sadece bir yöntem var, o da defoliasyon. Defoliasyon, budama ve kırpma işlemleri sadece tepede istediğiniz şekli vermek için değil, şekerin taşınmasını ve depolanmasını olumlu etkileyebilir. Evet, genç yapraklar şeker üretir (ve zorunlu olmadıkça koparılmamalıdır), fakat bu değerli şeker daha sonra depolama için yaşlı yapraklara gönderilir. 

Bu doğal akışı yaşlı yapraklar yerine tomurcuklara yönlendirebilirseniz çok daha iyi olur. Bu yaprakları defoliye etmek de bunun iyi bir yoludur. Yetiştiriciler onlarca yıldır fotoperiyot genetiklerde başarılı şekilde defoliasyon uyguluyor. Son gelişmeler, oto çiçekli strainlerin de defoliasyondan fayda görebilecek kadar güçlü olmasına yol açtı. O yüzden, oto çiçek yetiştiriyorsanız, deney yapmaktan çekinmeyin.

3. Kenevir Bitkilerinde Ekstra Şeker Kullanmak

Bu fikir tam olarak yeni olmasa da, şekerin farklı bitkiler üzerindeki etkisinin çok az araştırması var. Kenevir için ise hiç yok. Bilinen bir gerçek, bitkilerin ürettikleri glikozun bir kısmını kök bölgesine taşıyıp ortama salgılamasıdır. Bu, toprakta yaşayan faydalı bakteriler ve diğer küçük yardımcılar için büyük bir nimettir. Onlar bu glikozu yemeye başlar, çoğalır ve karmaşık organik besinleri ayrıştırıp bitkiye erişilebilir hâle getirir.

Bir çalışma, köklerin ortamdan aldıkları glikozun bir kısmını geri emebildiğini gösterdi. Bu da köklerin ekstra şekeri de emebileceği anlamına geliyor. Peki, hangi şekerden bahsediyoruz?

Monosakkaritler vs Polisakkaritler

Glikoz basit bir şekerdir, yani monosakkarittir. Kenevir bitkisine şeker vermeye karşı çıkanlar ise, biz insanlar çoğunlukla polisakkaritler tüketiyoruz der. Ya da daha doğrusu, sakaroz. Sakaroz, sofra şekerinin ana maddesidir. Kimyasal olarak daha karmaşıktır ve kenevirin bunu ne kadar işleyebileceğini veya gerçekten işleyip işleyemeyeceğini bilmiyoruz. Yani, her türlü sofra şekeri—kamış şekeri, pudra şekeri ya da benzeri—glikoz ile aynı değildir ve dikkatli kullanılmalıdır. Ama monosakkarit içeren diğer tatlı ürünler ne olacak?

Pekmez

Kenevir yetiştiriciliğinde biraz deneyiminiz varsa, pekmez kullanmış ya da en azından duymuşsunuzdur. Piyasada blackstrap pekmez veya sülfürsüz pekmez gibi birçok ürün var. Hepsi aslında aynı şeyi ifade ediyor — şeker kamışı işlenirken elde edilen, monosakkarit ve polisakkaritlerden oluşan bir karışım.

Pekmezdeki şeker oranı tam olarak değişse de örnek olarak: %29 sakaroz, %12 glikoz ve %13 fruktoz artı su vardır. Glikoz ve fruktoz gibi monosakkaritlerin iyi miktarda bulunması, pekmezi kenevir yetiştiriciliği için daha umut verici kılar. Bir araştırmaya göre, organik gübre ve pekmezin birlikte kullanılması, ıspanak verimini önemli ölçüde artırmış. Sadece pekmez kullanmak ise etkisizmiş.

İnsanlar organik yetiştiricilikte pekmez kullanır çünkü içerisindeki şekerler toprakta yaşayan faydalı bakterileri besler. Kimileri de (bitki glikoz açısından eksikse) bir kısmının bitkiye geçtiğine inanır. Genellikle yetiştiriciler, pekmezi çiçeklenme döneminde besin solüsyonuna ekler. Bazıları da saksı değişimi şokunu azaltmak için kullanır.

Şeker yönetiminde hem defoliasyon hem de pekmez örneği ilginçtir. Schwazzing denen aşırı defoliasyon uygulamasında, bitki yapraklarının çoğunu kaybettiği için fazladan şeker üretemez ve bu nedenle sağlıklı bir pekmez dozu önerilir.

Dozaj konusunda deneyimli yetiştiricilerden farklı öneriler mevcut:

• Litre başına 4–5 ml,
• Galon başına 1–2 yemek kaşığı (15–30 ml),
• 5 litreye 2 yemek kaşığı (30 ml).

Her zaman olduğu gibi, yavaş ilerlemenizi öneririz. Canlı bir varlık üzerinde deneme yaparken bu en güvenli yoldur.

Bal

Bal—aslında her türlü şeker gibi— anti-fungal ve antibakteriyel özelliklere sahiptir. Bir yarayı sarmak için kullanılabildiği gibi, köklenen dal kesiklerine de, zararlı mikroplardan korkuyorsanız bal sürebilirsiniz. Ayrıca yoğun doğal bal mikropları öldürürken, çok zayıf bal çözeltileri ise kök bölgesindeki minik organizmaları besleyebilir. Bu yüzden bazı organik yetiştiriciler bir çay kaşığı balı bir galon (3,8 litre) suya ekleyerek tomurcuklarının daha büyük ve tatlı olacağına inanır.

Şekerli Su

Kenevir yetiştiriciliğinde pekmez kullanıldığını duyanlar, esmer şeker de kullanabileceklerini düşünmeye başlar. Sonuçta esmer şeker sadece sakaroz değil, bir miktar pekmez de içerir. Eğer esrarınızı organik olarak yetiştiriyorsanız ve toprakta yaşayan bakteriler için şölen düzenlemek istiyorsanız, biraz şekerli su vermeyi deneyebilirsiniz. Ama aşırıya kaçmayacağınızdan emin misiniz? Fazla şeker beslemeyi keser, öldürmeye başlar. Ayrıca köklere de zarar verebilir.

Bu yüzden, her türlü sofra şekeriyle uğraşmamanızı öneririz. Aynısı kenevir için şekerli spreyler için de geçerli; yaprakları böyle bir duşdan pek fayda görmeyecektir.

Karbonhidrat İçeren Takviyeler

Kenevir severler, olgun tomurcukların tatlı aromasına ve şekerli görüntüsüne bayıldığı için isimleri tatlı çağrıştıran her besin anında cazip gelir. Karbonhidrat içeriğinin nihai ürüne geçeceğini düşünmemek elde değil. Muhtemelen de öyle olur. Her neyse, bazı yorumlarda bu katkıların gerçekten bir fark yarattığı söyleniyor. İşte birkaçı:

4. Kenevir Bitkilerindeki Şeker Oranı Nasıl Ölçülür?

Kenevir bitkisinde bulunan şeker miktarı genellikle Brix seviyeleri ile ölçülür, bu yöntemle kenevirin içindeki sıvılardan geçen ışığın açısı ölçülür. Bu teknik her bitkide kullanılmaz ama kenevirde Brix seviyesini ölçmek, içerdeki şeker miktarını anlamanın etkili bir yoludur. Bu, kenevir bitkisinin özsuyunda bulunan katı maddelerin ölçülmesiyle yapılır; yani Brix değeri ne kadar yüksekse, bitki o kadar sağlıklıdır.

Brix seviyesi, refraktometre (bir çeşit ölçüm cihazı) denilen küçük aletlerle saptanabilir. İdeal olarak %32'ye kadar Brix seviyesini ölçebilen ve ısıyı otomatik telafi eden bir cihaz kullanmalısınız. Yani, Brix seviyesi (veya bitkideki şeker) ölçmek için ilk adım, refraktometreyi saf suyla kalibre etmektir; cihaz %0 göstermelidir, bu da cihazın doğru çalıştığını ve ölçüme hazır olduğunu gösterir. Bu cihaz bitki suyunu ölçtüğü için küçük bir yaprağı koparıp suyunu çıkarmalısınız, bu suyu refraktometreyle test edebilirsiniz; doğru sonuç almak için bu suyun saf ve toprak ya da ufak yeşil parça gibi safsızlıklarla kirlenmemiş olduğundan emin olun.

Ortalama %22, kenevir için ideal şeker oranı kabul edilir, ancak sağlıklı büyüme için en az %12 şarttır. Eğer bitkinin Brix'i %12'nin altındaysa, ürününüzün şeker oranını artırmak için daha fazla şeker ekleyebilirsiniz. Eğer bir refraktometreye ulaşamıyor veya yatırıma imkanınız yoksa, bitkinin görüntüsünden şeker ve enerji seviyesi hakkında fikir edinebilirsiniz: Yüksek Brix'li kenevir bitkileri sağlıklı, parlak ve cilalı gibi görünür.

5. Kenevir Büyümesinde Şeker Kullanımı Hakkında SIKÇA SORULAN SORULAR

Keneviri büyütmek için şeker takviyesinin arkasındaki bilim daha fazla araştırmaya muhtaç olsa da, bu yöntemi kullanan çok sayıda deneyimli yetiştirici - özellikle organik yetiştiriciler - mevcut. Biz de onlardan biriyle buluştuk, en sık sorulan soruları sorduk ve cevaplarını aldık. Kimliğinin gizli kalmasını istedi çünkü yaşadığı yerde rekreatif kullanım yasal değil. 

Merhaba, Fast Buds'a hoş geldin! Ne zamandır organik yetiştiricilik yapıyorsun, ne kadar büyük ölçekte?

Çok teşekkürler! Gençliğimden beri ara ara yetiştirdim ama esasen 24 yaşındayken ve yaklaşık 10 yıl önce tam anlamıyla başladım. O zamandan beri, başta sadece bir hobiyken, şimdi ana işim haline geldi. Organik kenevir yetiştiriciliği benim için başlangıç noktam oldu. Sonra hidro ve ticari yetiştiriciliğe geçtim, yaklaşık 4 yıl önce ise tekrar tam organiğe dönüş yaptım.

Büyütmelerinde hangi şeker türlerini kullanıyorsun?

Birçok farklı şeker türü kullanıyorum, neyi hedeflediğime göre değişiyor. Örneğin, bitkilerime daha fazla karbonhidrat eklemek istersem, pekmez veya malt şurubu kullanıyorum. Sadece aroma ve tadı geliştirmek istersem, markalı takviye dolabımdan Fruit-N-Fusion şişemi seçiyorum. Duruma göre değişiyor.

Özellikle en sık kullandığın bir takviye var mı?

Evet, tabii ki blackstrap pekmez. İçeriğinde bol monosakkarit (basit şeker) var ve tamamen organik. Tecrübem öznel olsa da ürün üzerinde büyük bir fark yarattığına inanıyorum.

Başka takviye veya katkılar kullanıyor musun?

Hayır, pek değil. Çoğu emeğimizi en iyi süper toprak karışımını hazırlamaya ve gerisini ona bırakmaya harcıyoruz. Organik yetiştiriciliğin dezavantajı, haşere ve mantar sorunlarını kontrol etmenin daha zor olması. Şeker takviyesi kullanacaksak da özellikle dikkatli oluyoruz.

Bir litre veya galon suya ne kadar blackstrap pekmez ekliyorsun?

Yine, bu oldukça strain, çevre koşulları, bitkinin çiçeklenme haftası ve başka değişkenlere bağlı. Ama genel olarak, bir litre suya asla 6 ml'den fazla eklemiyoruz. Bu işi daha yüksek dozlarla yapan arkadaşlarım var ama bizde 6 ml/L gayet iyi işliyor.

Yeni başlayan yetiştiricilere ve şeker katkısı kullanmak isteyenlere önerin nedir?

Bak, iyi bir kenevir mahsulü yetiştirmek için gereken o kadar çok şey var ki... Şeker takviyeleri öncelik listenizin altlarında olmalı. Önce büyük şeylere odaklanın — çevreyi kontrol etmek, bitkilerinizi düzgün beslemek, mahsule yeterince ışık ve hava akımı sağlamak gibi — şeker takviyesini sonra düşünün. Şeker katkılarının hiç değeri yok demiyorum, ama daha öncelikli çok şey var.

Genel olarak organik yetiştiriciliğe, diğer yetiştirme stillerine kıyasla ne dersin?

Kişisel olarak, özellikle açık alanda tam organik mahsullerle çalışmayı çok seviyorum. Ama organik tarımın bazı zorlukları da var ve bu yeni başlayanları caydırabilir. Dürüst olmak gerekirse, kesinlikle büyük engeller değil — organik kenevir yetiştiriciliği ilginizi çekiyorsa kesinlikle denemelisiniz. Ama başka stillerden de hoşlanabilirsiniz, bu yüzden ufak bir deneme yapıp nelerden keyif aldığınızı görün derim!

6. Sonuç: Dikkatli Olun!

Şeker kenevirin iç işleyişinde büyük rol oynasa da, dışarıdan ekleme zorunluluğunuz yok. Bir yetiştirici olarak temel hedefiniz, bitkinizi sağlıklı tutmak; o zaten kendine yeterli. Eğer bahçenizin şekere ihtiyacı olduğuna karar verirseniz, fazla kaçırmamaya ekstra özen gösterin.

Dış Kaynaklar

1. Arabidopsis köklerinin monosakkarit emilim etkinliği, yüksek tuzlulukta taşıyıcı genlerinin ekspresyon profilini bağlıdır, Kohji Yamada ve diğ., The Journal of Biological Chemistry, Aralık 2011
2. Şeker, Arabidopsis thaliana'da MIR156A ve MIR156C genlerinin baskılanmasıyla vejetatif faz değişimini teşvik eder, Li Yang ve diğ., Pennsylvania Üniversitesi, Mart 2013
3. Pekmez ve organik gübrenin toprak verimliliği ve ıspanak verimine etkisi (Nepal, Khotang), Anish Pyakurel ve diğ., International Journal of Applied Sciences and Biotechnology, Mart 2019