Ishrana kanabisa: Šta su makronutrijenti

• 1. Nutrijenti u kanabisu
• 2. Šta su makronutrijenti?
• 3. Primarni makronutrijenti
• 3. a. Azot (n)
• 3. b. Fosfor (p)
• 3. c. Kalijum (k)
• 4. Sekundarni makronutrijenti
• 4. a. Kalcijum (ca)
• 4. b. Magnezijum (mg)
• 4. c. Sumpor (s)
• 5. Preporučene količine makronutrijenata
• 6. Prehrana i pothranjenost
• 7. Ph vrednosti za pravilno usvajanje nutrijenata kod kanabisa
• 8. Pokretljivost nutrijenata
• 9. Zaključak

Kao i sve druge biljke, kanabis zahteva nutrijente za opstanak. Ovi minerali su potrebni u različitim količinama: oni koji su potrebni u većim količinama nazivaju se makronutrijenti, dok se oni koji su potrebni u manjim količinama zovu mikronutrijenti. Bez obzira na količinu, oba tipa su ključna za rast vaše biljke. Tradicionalno se smatralo da biljke jednostavno upijaju korenjem nutrijente iz zemljišta putem fizičkog procesa difuzije. Ali kako tačno ovi nutrijenti završavaju u zoni korena? Veliki pomaci u nauci o zemljištu, posebno u oblasti biologije, otkrili su mnogo složenije procese koji leže u osnovi upijanja i asimilacije nutrijenata od strane biljaka. Ispostavlja se da, kao što mi uzgajamo biljke, tako i biljke doslovno „uzgajaju“ mikroorganizme u zemljištu koji im pomažu da dođu do ključnih nutrijenata potrebnih za opstanak, napredak i reprodukciju.

Kao što već znate, semena kanabisa razvijaju se u biljke koje sprovode fotosintezu kako bi stvorile šećere i njima je potrebna energija. Tokom ovog procesa, biljke koriste sunčevu svetlost da bi pretvorile gas ugljenika u šećere u zemljištu. Same biljke koriste dobar deo ove energije za svoje ćelijske procese. Međutim, značajnu količinu ovih šećera (do 40%) i drugih molekula ispumpavaju u zemljište da bi privukle određene mikroorganizme poput gljiva i bakterija. U zamenu za ovu energiju, mikrobi pomažu kanabisu da dođe do nutrijenata koji su mu potrebni; neki oblici gljiva direktno prenose fosfor do korena biljke, dok neke vrste bakterija fiksiraju azot iz vazduha i čine ga dostupnim za ćelije biljke (ovo se dešava čak i unutar samih trihoma).

Nova istraživanja pokazuju i da, kroz proces rizofige, koren biljke može da „pojede“ cele bakterijske ćelije, razloži ih i iskoristi azot u njima. Dakle, u zemljištu se dešava znatno više nego samo unošenje sintetičkih nutrijenata direktno do korena. Sada kada bolje znate na koje sve načine biljke kanabisa dospevaju do nutrijenata, saznaćete i ulogu tri glavna makronutrijenta – azota, fosfora i kalijuma – u zdravlju i funkcionisanju biljke.

1. Nutrijenti u kanabisu

Kanabis su živa bića, i kao i svi mi, oni trebaju hranu za rast. Hrana (tj. nutrijenti) se donosi kada ih zalivate, preko supstrata u kojem se nalaze. Ovo znači da vi u potpunosti kontrolišete kada i šta apsorbuju, a to je i glavni uzrok nedostataka. Obebeđivanje odgovarajuće količine nutrijenata u svakoj fazi životnog ciklusa vaše biljke je najbolji način ne samo da izbegnete nedostatke, već i sve druge probleme koji mogu nastati. Ako to uradite ispravno, koren će apsorbovati i transportovati nutrijente do vrha biljke, gde se razvija novi rast. Ali za to je važno održavati ispravan pH nivo.

2. Šta su makronutrijenti?

U uzgoju kanabisa, makronutrijenti označavaju tri nutrijenta koja biljka zahteva u znatno većim dozama od svih ostalih nutrijenata (koji su poznati kao mikronutrijenti – o tome kasnije). Kada razgovarate o makronutrijentima, često ćete čuti skraćenicu NPK. Ali šta te slova znače?

NPK označava elemente koje biljka kanabisa najviše koristi, to su azot (N), odgovoran za rast u vegetativnoj fazi, fosfor (P), koji pomaže u fotosintezi i zadebljava cvetove tokom cvetanja, i kalijum (K), koji je ključan za proizvodnju terpena.

Makronutrijenti su ključni za zdravlje vaše biljke. Najpotrebniji su tokom celog njenog životnog ciklusa i dele se na primarne i sekundarne. Bez njih biljka ne bi mogla potpuno da se razvije i umrla bi čim se pojave prvi pravi listići. Zato je važno obezbediti ispravnu količinu i prilagoditi je svakoj fazi. Odnos NPK treba prilagoditi svakoj konkretnoj sorti, a opšte pravilo je 2-1-3 za vegetativni rast i 1-2-3 za cvetanje.

3. Primarni makronutrijenti

Slova NPK predstavljaju Azot (N), Fosfor (P) i Kalijum (K); to su osnovni nutrijenti koje biljka kanabisa treba za osnovne funkcije rasta. Oni su ključni za zdravlje vaše biljke i uvek treba da ih dodate u prihranu kojom zalivate biljku.

Azot (N)

Azot se smatra najvažnijim makronutrijentom.

Ovaj nutrijent je potreban za upijanje svetlosti i on daje biljci zelenu boju, dozvoljavajući joj da proizvodi šećere važne za rast.

Fosfor (P)

Fosfor je još jedan veoma važan element jer je primarni makronutrijent i ključan je za razvoj.

Ovaj mineral je esencijalan za disanje, skladištenje energije i omogućava biljci da stvara i kopira DNK za nove ćelije.

Kalijum (K)

Kalijum je ključan mineral u procesu fotosinteze, jer ovaj mineral omogućava biljci da „diše“.

Otvaranjem i zatvaranjem sitnih pora na listovima, reguliše se oksigen koji izlazi i CO2 koji ulazi, što je esencijalno za fotosintezu.

4. Sekundarni makronutrijenti

Sekundarni makronutrijenti su Kalcijum (Ca), Magnezijum (Mg) i Sumpor (S). Takođe ih biljka kanabisa koristi u velikim količinama, ali za razliku od primarnih, sekundarni se koriste za izgradnju strukture biljke. Ovi nutrijenti mogu se naći i u vodi iz česme jer ona upija minerale dok prolazi kroz metalne cevi. Imajte na umu da nisu prisutni svuda jer se voda tretira na različite načine po državama, pa ih ponekad morate dodati sami.

Imajte na umu da filtriranjem vode uklanjate i minerale, tako da ih morate dodati u vašu prihranu.

Kalcijum (Ca)

Kalcijum je veoma važan za strukturu biljke kanabisa. Ovaj mineral je ključan za razvoj ćelijskih zidova i membrana. Takođe, kalcijum omogućava komunikaciju među ćelijama da bi biljka mogla da odgovori na uslove iz okoline.

Magnezijum (Mg)

Magnezijum je najvažniji sekundarni makronutrijent. On je odgovoran za „pokretanje“ molekula hlorofila – bez njega, biljka ne bi mogla da apsorbuje energiju iz svetlosti.

Sumpor (S)

Sumpor je odgovoran za formiranje proteina i molekula, kao i za izgradnju hormona, enzima i ćelijskih membrana.

5. Preporučene količine makronutrijenata 

Iako količina potrebnih makronutrijenata može da varira od sorte do sorte, za nove uzgajivače ovo je opšti vodič. Imajte na umu da količine treba prilagođavati u skladu sa znakovima koje biljka pokazuje i fazom razvoja u kojoj se nalazi.

Obratite pažnju da ove vrednosti predstavljaju ppm (parts per million) za ceo životni ciklus kanabisa i treba ih prilagoditi na osnovu reakcija vaše biljke.

6. Prehrana i pothranjenost

Kao što je rečeno, tabela je opšti vodič i može da se razlikuje od jedne sorte do druge. Jedini način da izmerite čestice po milionu (ppm) je merenje ukupnih rastvorenih materija (TDS) pomoću TDS merača. Druga opcija je korišćenje EC merača (električna provodljivost). Merenjem električne provodljivosti možete indirektno izmeriti TDS ili ukupnu količinu đubriva u rastvoru.

Ako nemate TDS merač, niste u mogućnosti da izmerite količinu nutrijenata u rastvoru što može dovesti do prehranjivanja ili pothranjenosti, a oba uzrokuju različite znakove nedostataka.

Zbog toga je najbolji način da hranite biljku ako nemate mogućnost merenja da krenete sa slabom prihranom, posmatrate reakcije biljke (da li je još uvek gladna ili ne) i prilagodite ishranu prema znakovima koje pokazuje. Zašto rizikovati prekomerno ili nedovoljno hranjenje? Ako ste novi u uzgoju kanabisa, početna oprema može biti skupa – od šatora, svetala, ventilatora, filtera, supstrata, pumpi, tajmera... Lista je zaista duga, zar ne? Ali, za najbolji uzgoj iz snova, dva pristupačna uređaja su svakako potrebna: pH merač i TDS ili EC merač.

Bez ova dva merača, gajite doslovno „naslepo“! Bez tačnog nivoa nutrijenata i ispravnog pH (što ćemo tek objasniti), uzgoj je čista lutrija. Uklonite promjenljive faktore i jednostavno nabavite ova dva uređaja, jer će vam zaista trebati.

7. pH vrednosti za pravilno usvajanje nutrijenata kod kanabisa

Pogrešno je kao početnik zanemariti važnost pH vrednosti u uzgoju kanabisa, a još je lakše pogrešno je shvatiti. Ali, to je na vašu odgovornost, kao i rizik za vaše dragocene biljke! pH (potencijal vodonika) je mera koliko je neka supstanca kisela ili bazna. Takođe određuje koje nutrijente i kako biljka može upiti kroz koren i na koji način. U principu, biljke kanabisa vole blago kiselo okruženje, ali postoje razlike u zavisnosti od metode uzgoja. Uzgoj bez zemljišta (hidroponika, aeroponika, kokos, itd.) preferira pH od 5.8 do 6.8. Ako uzgajate u zemlji, vaše biljke vole raspon od 5.5 do 6.5.

Mada je važno imati ispravan pH, dobro je dozvoliti mu da „pluta“ u tom rasponu. To omogućava biljci upijanje šireg spektra makro i mikronutrijenata za najbolje rezultate. Imajte na umu da pH hranljive prihrane ne menja nivo nutrijenata u njoj, već samo sposobnost biljke da ih apsorbuje. Proizvođači nutrijenata, naravno, stabilizuju pH kod svojih proizvoda – ali problem je u samoj vodi. pH nivo česmovače drastično varira od zemlje do zemlje, od države do države, pa čak i među kvartovima u istom gradu. Srećom, proizvodi za podešavanje pH dostupni su u svim grow i baštenskim centrima.

Obavezno uvek proverite pH (i TDS ili EC) hranljive vode pre zalivanja biljaka. Naviknite se da proverite pH svoje vode pre dodavanja nutrijenata i još jednom nakon što ste ih umešali. Ako je pH pogrešan, biljke će imati problem sa usvajanjem nutrijenata, što kasnije može prouzrokovati poteškoće.

8. Pokretljivost nutrijenata

Razumevanje pokretljivosti i nepokretljivosti nutrijenata ključno je za dijagnostiku nedostataka na koje možete naići tokom uzgoja. Nutrijenti se razlikuju po tome koliko lako se kreću kroz biljku kada ih jednom apsorbuje. Posle apsorpcije, nutrijenti se transportuju do mesta gde su najpotrebniji (nove zone rasta). Kada stignu do tog mesta, ili se lako ili teže redistribuišu. Ta osobina se zove pokretljivost nutrijenata.

Pošto su nepokretni nutrijenti „zaključani“ u novim zonama rasta, simptomi nedostataka prvo će se pojaviti na novom rastu. Kod pokretnih nutrijenata, koji se lakše pomeraju, nedostaci će se verovatno pojaviti na starim delovima biljke. Pokretni nutrijenti su:

• Azot
• HloridMagnezijum 
• Kalijum
• Molibden
• Fosfor

Nepokretni nutrijenti su:

• Bor
• Bakar
• Mangan
• Nikl
• Cink
• Gvožđe
• Kalcijum

9. Zaključak

Makronutrijenti su najzastupljeniji i najpotrebniji minerali tokom životnog ciklusa biljke kanabisa. Ti minerali su za njih ono što je hrana za ljude – omogućavaju proizvodnju energije i pravilan razvoj. I baš kao i mi, neke biljke „jedu“ više od drugih, pa brže i više rastu. Ako ste početnik, bolje je da krenete sa otpornom sortom koja lako usvaja nutrijente – za ovu priliku preporučujemo našu novu Gorilla Cookie Auto. 

Ova sorta može podneti obilno đubrenje, posebno od treće nedelje nadalje, pa je početnicima teško da je prehrane. Počnite sa manjom dozom nutrijenata i pratite kako biljka reaguje, pa po potrebi povećavajte količinu.