Ushqyerja e Kanabisit: Çfarë janë Makronutrientët

• 1. Lëndët ushqyese në kanabis
• 2. Çfarë janë makronutrientët?
• 3. Makronutrientët primarë
• 3. a. Azoti (n)
• 3. b. Fosfori (p)
• 3. c. Kaliumi (k)
• 4. Makronutrientët sekondarë
• 4. a. Kalciumi (ca)
• 4. b. Magnezi (mg)
• 4. c. Sulfuri (s)
• 5. Sasitë e rekomanduara të makronutrientëve
• 6. Tejushqyerja dhe nënushqyerja
• 7. Nivelet e ph për marrjen e saktë të lëndëve ushqyese te bima e kanabisit
• 8. Lëvizshmëria e lëndëve ushqyese
• 9. Në përfundim

Si të gjitha bimët e tjera, kanabisi ka nevojë për lëndë ushqyese për të mbijetuar. Këto minerale nevojiten në sasi të ndryshme, ato që duhen në sasi më të mëdha quhen makronutrientë, kurse ato që duhen në sasi më të vogla janë mikronutrientë. Pavarësisht sasisë, të dyja janë thelbësore për rritjen e bimës suaj. Tradicionalisht, është menduar se bimët thjesht zhysin rrënjët në tokë dhe thithin këto lëndë ushqyese përmes procesit të thjeshtë fizik të difuzionit. Por si përfundojnë këto lëndë ushqyese te zona e rrënjës? Hapat e mëdhenj në shkencën e tokës, veçanërisht në biologji, kanë zbuluar procese shumë më komplekse të gjalla që qëndrojnë pas marrjes dhe asimilimit të lëndëve ushqyese nga bimët. Duket se, njësoj si ne kultivojmë bimët, edhe bimët në mënyrë të drejtpërdrejtë “kultivojnë” mikroorganizma në tokë që i ndihmojnë të marrin lëndët kyçe ushqyese për të mbijetuar, lulëzuar dhe riprodhuar.

Siç mund ta dini, farat e kanabisit shndërrohen në bimë që realizojnë fotosintezën për të krijuar sheqerna dhe kanë nevojë për energji. Gjatë këtij procesi, bimët shfrytëzojnë dritën e diellit për të shndërruar gazin e karbonit në karbohidrate të tokës, si sheqerna. Sigurisht, një pjesë e mirë e kësaj energjie përdoret nga vetë bima për të kryer proceset qelizore. Megjithatë, ato nxjerrin një sasi të madhe të këtyre sheqernave (deri në 40%) dhe molekulave të tjera në tokë për të tërhequr mikrobe të caktuara, si kërpudhat dhe bakteret. Si shpërblim për këtë energji, këto mikrobe ndihmojnë bimën e kanabisit të shfrytëzojë lëndët ushqyese që i duhen; disa lloje kërpudhash i transferojnë drejtpërdrejt fosforin rrënjëve të bimës rrënjëve, dhe disa specie bakteresh fiksojnë azotin nga ajri dhe e bëjnë atë të disponueshëm për qelizat e bimës (aq sa ndodh edhe brenda trikomave vetë).

Studime të fundit tregojnë gjithashtu se, përmes ciklit të rizofagjisë, rrënjët e bimës janë në gjendje të “hanë” tërësisht qelizat bakteriale, t’i shkatërrojnë ato dhe të thithin azotin në brendësi të tyre. Me këtë në mendje, në tokë ndodhin shumë më tepër procese sesa thjesht aplikimi i lëndëve ushqyese sintetike të cilat shkojnë drejtpërdrejt te rrënjët. Tani që keni një ide më të mirë se si bimët e kanabisit marrin lëndët ushqyese, do të mësoni rolin e tre makronutrientëve kryesorë—azoti, fosfori dhe kaliumi—në shëndetin dhe funksionin e bimës.

1. Lëndët Ushqyese në Kanabis

Kanabisi është një organizëm i gjallë, dhe si të gjithë ne, i duhen ushqime për t’u rritur. Ushqimi (pra lëndët ushqyese) jepet kur ju i ujisni bimët, përmes substratit ku gjenden. Kjo do të thotë që ju keni kontroll të plotë mbi kohën dhe sasinë që ato thithin, dhe ky është shkaku kryesor i mungesave ushqyese. Jepni sasinë e saktë të lëndëve ushqyese për çdo fazë të ciklit të jetës së bimës suaj për të shmangur jo vetëm mungesat, por edhe problemet e tjera që mund të shfaqen më pas. Nëse bëhet në mënyrë të saktë, rrënjët do të thithin dhe do të transportojnë lëndët ushqyese deri në majë të bimës, ku zhvillohet kërthiza e re. Por që kjo të ndodhë si duhet dhe sa më efektivisht, duhet të ruani nivelin e duhur të pH-së.

2. Çfarë janë Makronutrientët?

Në kultivimin e kanabisit, makronutrientët i referohen tre lëndëve ushqyese që bima ka nevojë në doza shumë më të larta sesa të tjerat (të njohura si mikronutrientë - por për to flasim më vonë). Gjatë diskutimit për makronutrientët, do të shihni gjithmonë shenjat NPK. Por çfarë përfaqësojnë këto shkronja?

NPK përfaqëson elementët që bima e kanabisit përdor më shumë: janë azoti (N), i cili është përgjegjës për rritjen gjatë fazës vegjetative, fosfori (P) që ndihmon në fotosintezë për të trashur kokrrat gjatë lulëzimit dhe kaliumi (K) që është i domosdoshëm për prodhimin e terpeneve.

Makronutrientët janë thelbësorë për shëndetin e bimës suaj. Janë më të nevojshmit gjatë gjithë ciklit jetësor të bimës dhe ndahen në primarë dhe sekondarë. Pa to, do të ishte e pamundur të zhvillohej plotësisht dhe bima do të vdiste sapo të shfaqeshin gjethet e para të vërteta. Prandaj duhet të jepni sasinë e saktë dhe ta rregulloni për faza të ndryshme. Raporti i NPK duhet t’i përshtatet çdo varieteti specifik, por si udhëzues i përgjithshëm është 2-1-3 për rritjen vegjetative dhe 1-2-3 për fazën e lulëzimit.

3. Makronutrientët Primarë

Shkronjat NPK përfaqësojnë Azotin (N), Fosforin (P) dhe Kaliumin (K), të cilët janë lëndët ushqyese kryesore që një bimë kanabisi i duhen për funksione bazike të rritjes. Janë esencialë për shëndetin e bimës dhe duhet të shtohen gjithmonë në tretësirën që i jepni bimëve tuaja.

Azoti (N)

Azoti konsiderohet makronutrienti më i rëndësishëm nga të gjithë. 

Kjo lëndë ushqyese nevojitet për të përthithur dritën dhe është ajo që i jep ngjyrën e gjelbër bimës, duke mundësuar prodhimin e sheqernave thelbësorë për rritjen.

Fosfori (P)

Fosfori është një element tjetër shumë i rëndësishëm sepse është makronutrient kryesor, thelbësor për zhvillim.

Ky mineral është thelbësor për frymëmarrjen, ruajtjen e energjisë dhe ka rol në kopjimin e ADN-së te qelizat e reja të bimës.

Kaliumi (K)

Kaliumi është mineral kyç në fotosintezë, i cili i mundëson bimës të “marrë frymë”.

Duke hapur dhe mbyllur porët e vogla në gjethe, rregullon oksigjenin që del jashtë dhe CO2 që hyn brenda, proces kyç për fotosintezën.

4. Makronutrientët Sekondarë

Makronutrientët sekondarë janë Kalciumi (Ca), Magnezi (Mg) dhe Sulfuri (S). Edhe këta përdoren me bollëk nga bima e kanabisit, por ndryshe nga makronutrientët primarë, nutrientët sekondarë përdoren në strukturën e bimës. Këto lëndë ushqyese gjenden shpesh në ujin e rubinetit sepse ai merr minerale gjatë rrugës nëpër tuba metalikë derisa vjen te ju. Kini parasysh, nuk janë gjithmonë të pranishme, pasi çdo vend ka mënyra të ndryshme të trajtimit të ujit, kështu që ndonjëherë duhet t'i shtoni vetë.

Gjithashtu, kini kujdes se duke filtruar ujin, do të largoni të gjitha mineralet që përmban, prandaj duhet t’i shtoni në tretësirë.  

Kalciumi (Ca)

Kalciumi është shumë i rëndësishëm për strukturën e bimës së kanabisit. Ky mineral është thelbësor për zhvillimin e murit qelizor dhe membranave të qelizave. Gjithashtu, kalciumi është përgjegjës që qelizat të komunikojnë, që bima të reagojë me ambientin.

Magnezi (Mg)

Magnezi është makronutrienti sekondar më i rëndësishëm. Ky mineral është përgjegjës për të fuqizuar molekulën e klorofilit, pa të cilin bima nuk do të ishte në gjendje të thithte energjinë nga drita.

Sulfuri (S)

Sulfuri është përgjegjës për formimin e proteinave, molekulave dhe është përgjegjës për strukturën e hormoneve, enzimave dhe membranave qelizore.

5. Sasitë e Rekomanduara të Makronutrientëve 

Edhe pse sasia e duhur e makronutrientëve ndryshon nga strain në strain, ja një udhëzues i përgjithshëm për kultivuesit e rinj. Kini parasysh që sasitë e treguara duhet të përshtaten sipas shenjave që jep bima juaj dhe faza në të cilën ndodhet.

Kujdes që këto shifra përfaqësojnë vlerën ppm për gjithë ciklin jetësor të kanabisit dhe duhet të rregullohen në bazë të shenjave që jep bima.

6. Tejushqyerja dhe Nënushqyerja

Siç u tha më lart, tabela është një udhëzues i përgjithshëm dhe ndryshon nga një strain te tjetri. Mënyra e vetme për të matur grimcat për milion (ppm) është të matni Tretësirat e Plota të Shkrira (TDS) me një matës TDS. Opcioni tjetër është të përdorni një matës EC (përcjellshmëri elektrike). Matja e përcjellshmërisë elektrike ju lejon të matni gjithashtu në mënyrë jo të drejtpërdrejtë TDS ose sasinë totale të kripërave të plehut në një tretësirë. 

Kjo do të thotë që nëse nuk keni një matës TDS, nuk do të jeni në gjendje të matni sasinë e lëndëve ushqyese që ka tretësira juaj, gjë që mund të sjellë tejushqyerje ose nënushqyerje, duke shfaqur shenja të ndryshme mungesash ushqyese.

Për këtë arsye, mënyra më e mirë për të ushqyer, nëse nuk keni mundësi matjeje, është të nisni me një dozë të lehtë, të shihni se si reagon bima (nëse është ende e “uritur” apo jo), dhe të rregulloni bazuar te shenjat që jep. Pse të rrezikoni tejose nënushqyerjen e bimës suaj? Nëse jeni i ri në botën e kultivimit të kanabisit, blerja e gjithë pajisjeve bazë mund të shfaqet si një kosto e lartë fillestare. Me gjithçka që duhet, si çadra, drita, ventilatorë, filtra, substrat, pompa, timer-a etj., lista duket pa fund, apo jo? Megjithatë, nëse doni shansin më të mirë për të rritur kokrrat e ëndrrave tuaja, dy nga pajisjet më të lira por të domosdoshme janë një matës pH dhe një matës TDS ose EC.

Pa këto dy matësa, në thelb po rritni “në errësirë”! Pa nivlelet e sakta të lëndëve ushqyese, dhe pH-në e duhur (për të cilën do flasim në seksionin e rradhës), jeta për ju dhe “zonjat” tuaja kthehet në një lojë hamendjeje. Hiqni “të panjohurat” dhe thjesht blini këto matësa, sepse pa dyshim do t’ju nevojiten.

7. Nivelet e pH për Marrjen e Saktë të Lëndëve Ushqyese te Bima e Kanabisit

Si kultivues fillestar është e lehtë të nënvlerësoni rëndësinë e pH-së në kultivimin e kanabisit, dhe edhe më e lehtë të keqkuptoni ndikimin e saj. Por, këtë e bëni në rrezik të bimëve tuaja më të çmuara! pH (potenciali i hidrogjenit) tregon sa acid apo alkalinë është një substancë. Është gjithashtu përgjegjës drejtpërdrejt për llojet e lëndëve ushqyese si dhe mënyrën si merren nëpër rrënjë rrënjë, dhe si përthithen. Si rregull i përgjithshëm, kanabisi pëlqen një ambient të lehtë acid për rritje, por ka dallime sipas metodës së kultivimit që përdorni. Në kultivimin pa tokë (hidroponik, aeroponik, kokosi etj.) preferohet një pH nga 5.8-6.8. Nëse rritni në tokë, bima juaj do të ndjehet mirë në një pH prej 5.5-6.5.

Kjo nuk do të thotë se duhet të fiksoni saktësisht një vlerë, është mirë që pH-ja të lëvizë brenda këtij intervali. Kjo ndihmon bimën të përthithë gjithë gamën e makro dhe mikronutrientëve të nevojshëm për rezultate të mira. Kini parasysh se pH i tretësirës nuk ndryshon nivelin e lëndëve ushqyese që mban, përveç aftësisë së bimës për t’i absorbuar. Kompanitë prodhuese të lëndëve ushqyese i stabilizojnë produktet e tyre për pH - por problemi qëndron pikërisht te vetë uji. Niveli i pH-së në ujin e rubinetit ndryshon shumë nga një vend në tjetrin, nga një qytet në tjetrin, madje edhe nga një lagje në tjetrën. Për fat të mirë, në çdo qendër të hidroponikës ose të kopshteve do të gjeni produkte që ndihmojnë për të ulur apo ngritur pH-në.

Është shumë e rëndësishme të kontrolloni gjithmonë pH-në (dhe TDS ose EC) të ujit ushqyes, para se t’u ujisni bimët. Praktikë e mirë është që të kontrolloni pH-në e ujit para se të shtoni lëndët ushqyese, dhe më pas pasi ushqimi të jetë përzierë. Nëse pH-ja nuk është e saktë, bimët do të kenë vështirësi të thithin të gjithë lëndët ushqyese të rëndësishme, duke sjellë më vonë probleme.

8. Lëvizshmëria e Lëndëve Ushqyese

Kuptimi i lëvizshmërisë apo jo-lëvizshmërisë së lëndëve ushqyese është kyç për diagnostikimin e mungesave që mund të hasni gjatë rrugëtimit tuaj të kultivimit. Këto lëndë ushqyese kanë nivele të ndryshme të lëvizshmërisë pas thithjes nga bima. Pas përthithjes, lëndët ushqyese transportohen atje ku duhen më shumë (p.sh. zonat me rritje të re të bimës). Por pas arritjes në destinacionin e parë, ato mund të shpërndahen lehtësisht ose jo. Ky karakteristikë njihet si lëvizshmëria e një lënde ushqyese.

Meqë lëndët ushqyese jo-lëvizshme “bllokohen” në zonat e reja të rritjes, simptomat e mungesës do të shfaqen në rritjen e re. Ndërsa për lëndët ushqyese më të lëvizshme, që qarkullojnë me lehtësi, mungesat shfaqen më shpesh në zonat me rritje të vjetër. Lëndët ushqyese të lëvizshme përfshijnë:

• Azoti
• KloridiMagnezi 
• Kaliumi
• Molibdeni
• Fosfori

Lëndët jo-lëvizshme përfshijnë:

• Bori
• Bakri
• Mangan
• Nikeli
• Zinku
• Hekuri
• Kalciumi

9. Në Përfundim

Makronutrientët janë mineralet më të bollshme dhe më të nevojshme në ciklin jetësor të një bime kanabisi. Këto minerale janë si “ushqimi” për njerëzit: bima ka nevojë për to për të prodhuar energji dhe për t’u zhvilluar në mënyrë të shëndetshme. Dhe siç ndodh me njerëzit, disa bimë konsumojnë më shumë se të tjerat, duke u shndërruar në bimë më të mëdha dhe zhvillim më të shpejtë. Nëse jeni fillestar, është më mirë të nisni me një strain rezistent që kërkon më shumë lëndë ushqyese, për këtë rast ju rekomandojmë Gorilla Cookie Auto. 

Kjo bimë duron ushqyerjen e bollshme sidomos që nga java e tretë e tutje, gjë që e bën të vështirë për kultivuesit e rinj ta tejushqejnë. Sigurohuni të filloni ushqyerjen e bimës suaj me një dozë të vogël të lëndëve ushqyese, të shihni se si reagon dhe më pas të rrisni gradualisht sasinë.