Marijuana Sizi Öldürebilir mi?

• 1. Doz aşımı nedir?
• 2. Doz aşımı olduğunda ne olur?
• 3. Cannabis'ten doz aşımı olur mu?
• 4. Cannabis'ten doz aşımı yapmaya kalkarsanız ne olur?
• 5. Bugüne kadar cannabis nedeniyle Ölüm oldu mu?
• 6. Sonuç

Bir ilaç doz aşımı, belirli bir maddeyi önerilenden daha fazla miktarda almak veya uygulamak anlamına gelir, yani aslında zararlı olması için yasa dışı bir ilaç olması gerekmiyor. Cıva gibi zehirli maddelerden kahve gibi günlük maddelere kadar, herhangi bir maddeyi fazla miktarda alırsanız aslında sizi öldürebilir ve bu durum cannabis için de geçerlidir. Cannabis'ten ölümcül bir doz aşımı yaşamanız teorik olarak mümkün olsa da, bunun için 15 dakikada 680 kg ot yutmanız gerekir ki bu gerçekten imkânsızdır.

1. Doz Aşımı Nedir?

Doz aşımı, herhangi bir maddeyi önerilenden daha fazla miktarda almak veya uygulamak ve bunun sonucunda toksik bir duruma ya da ölüme yol açmak anlamına gelir; Ancak doz aşımı çoğunlukla yasa dışı uyuşturucular veya zararlı maddelerle ilişkilendirilir, fakat gerçek şu ki, herhangi bir madde fazla miktarda tüketilirse zararlı olabilir. Yani sadece zehirli maddeler değil, günlük hayatta kullandığımız maddeler de öldürücü olabilir, tabii ki ölüme sebep olacak miktar maddeye göre büyük ölçüde değişir.

Örneğin, nükleer ısı kaynağı olarak radyoizotop termoelektrik jeneratörlerde kullanılan sadece 1 gram Polonyum, buharlaştırıldığında 50 milyon kişiden fazlasını öldürebilir. Diğer taraftan, zararsız görünen maddeler de ölüme yol açabilir, örneğin bir yetişkinin anında 80 fincan kahve tüketmesi ölümcül olabilir. 

Doz Aşımına Yol Açabilecek Günlük Maddeler

Yani aslında fazla tükettiğiniz madde ne olursa olsun, önerilenden çok daha fazlasını alırsanız size zarar vereceği neredeyse kesindir. Peki doz aşımında gerçekte ne olur?

2. Doz Aşımı Olduğunda Ne Olur?

Kullandığınız maddeye bağlı olarak başlangıç semptomları değişebilir, ancak öldürücü bir doz söz konusuysa, hepsi en sonunda beynin temel yaşamsal fonksiyonlardan olan solunum ve kalp atışını kontrol eden bölgesini etkileyerek bu işlevlerin yavaş yavaş kapanmasına ve ölüme yol açar.

Örneğin, orta dozlarda kafein fiziksel yorgunluğu azaltabilir ve uyku halini önleyebilir ancak 80 fincan kahveye eşdeğer (yaklaşık 7500 mg) kafein alırsanız, bu etkiler aşırıya kaçar (kafeinizm olarak adlandırılır) ve "kafein titremesi" diye bilinen hoş olmayan semptomlara yol açabilir. Böyle bir durumda sinirlilik, huzursuzluk, uykusuzluk ve baş ağrısı yaşayabilirsiniz; bunlar da çarpıntı veya kalp durmasına sebep olabilir. 

Bu da yüksek doz kafeinin her zaman öldürücü olacağı anlamına gelmez ama olduğunda, bunun nedeni, insanda ortalama öldürücü kafein dozunun aşılmış olmasıdır ki bu da kişisel hassasiyete bağlı değişebilir. Orta öldürücü kafein dozu vücut ağırlığı başına yaklaşık 150-200 mg olarak tahmin edilir, ancak genetik eğilimler veya kronik karaciğer hastalığı gibi genetik bozukluklar sonucu değişebilir. Sirozu olan bir kişinin kafeinli şekerlerden doz aşımı yapması, ciddi beyin kanamasına ve beyin dokusu kaybına yol açan birkaç ölüm vakası bildirilmiştir.

Kafeinizme benzer şekilde, fazla su içmek de zehirlenmeye yol açabilir; Yaklaşık 6 L su içerseniz fazla sıvı alımı (yani su zehirlenmesi) yaşayabilir ve bunun sonucunda beyin hücreleri şişebilir, baş ağrısı, nöbet, koma hatta daha ağır durumlarda ölüme neden olabilir. Bu, beyinde sıvı birikmesiyle (beyin ödemi olarak da bilinir) beyin sapının etkilenmesi ve merkezi sinir sistemi fonksiyon bozukluğunun oluşması nedeniyle meydana gelir; daha ileri durumlarda nöbetler, beyin hasarı, koma ve hatta ölüm oluşabilir.

Tabii bunlar bir maddeyi fazla tükettiğinizde her zaman gerçekleşmeyebilir, aynı zamanda vücudunuzun ihtiyaç duyduğu bir maddeyi tüketmeyi bırakırsanız da oluşabilir. Örneğin; su içmeyi bırakırsanız veya fazla tuz alırsanız dehidratasyon oluşabilir, bu olduğunda hücreleriniz büzüşmeye başlar ve hiponatremiye yol açar. Hiponatremi, kanda sodyum konsantrasyonunun düşmesi halinde meydana gelir ve semptomlar kalan sodyum miktarına göre hafif veya ağır olabilir. Hafif belirtiler arasında konsantrasyon eksikliği, denge kaybı, baş ağrısı ve bulantı yer alırken; ağır semptomlarda bunlara ek olarak kafa karışıklığı, nöbet ve koma da oluşabilir.

Peki bu durum cannabis ile nasıl bağlantılı? Aslında cannabis de büyük dozlarda tüketilirse doz aşımı oluşabilecek, nispeten zararsız bir maddedir.

3. Cannabis'ten Doz Aşımı Olur mu?

Her maddenin fazlası olduğu gibi, cannabis için de fazlası olabilir ama çoğu durumda sadece çok, çok fazla kafa yapar; çünkü ölümcül doza ulaşmak imkânsızdır. Cannabis'in ölümcül olması için 15 dakikadan kısa sürede 10.200.000 mg THC tüketmeniz gerekir.

Bu miktar, 65.000-68.000 adet 1 gramlık joint içmeye eşittir; ama bu noktada, dumanın kendisi kanınıza ulaşacak tüm THC'den önce sizi öldürürdü. Veya cannabisli yenilebilirlerden (edibles) tüketiyorsanız, ölümcül doz için on iki bin adet 1000 mg THC'li edibles yemek gerekir ama muhtemelen THC’den önce şeker ya da tuzdan dolayı ölürdünüz.

4. Cannabis'ten Doz Aşımı Yapmaya Kalkarsanız Ne Olur?

Kısacası, hayır. Muhtemelen aşırı derecede kafa yapar ve kötü bir deneyim yaşarsınız ama gerçekten sigaradan ölmezsiniz. Sigarayla veya edible ile tüketmeniz fark etmez, ölümcül olan o akıl almaz 10.200.000 mg THC’ye ulaşmadan çok önce, joint yakacak ya da bir lokma daha alacak halde olmazsınız. Daha önce cannabis kullandıysanız böyle bir girişimde bulunacak olursanız muhtemelen nasıl tepki vereceğinizi biliyorsunuzdur; ilk belirtilerden biri aşırı bir kanepeye yapışma (couch-lock) olurdu ve buna direnseniz bile ayakta uyuyakalırdınız.

Eğer yüksek toleranslı ve dirençli bir kullanıcıysanız, bir sonraki yaşayacağınız şey hareket kabiliyetinin azalması olur, dengede durmak, basit yürümek gibi şeyler bile zorlaşır, sürekli unutkanlık vb yaşarsınız. Ayrıca, kalp hızınız yükseldikçe, paranoya ve anksiyete gibi rahatsız edici semptomlar hissedilebilir. Etkisi, ne kadar tükettiğinize bağlı olarak 12 saat veya daha fazla sürebilir ve çoğu zaman uzun bir uyku ile sona erer. Elbette, her insan farklıdır ve yaşayacağınız semptomlar başkalarından farklı olabilir.

5. Bugüne Kadar Cannabis Nedeniyle Ölüm Oldu mu?

Bugüne dek doğrudan THC kaynaklı bir ölüm kaydedilmemiştir ancak sorumsuz cannabis kullanımı sonucu birçok ölüm meydana gelmiştir; bu, cannabis’in ruh hali ve zihinsel durumu değiştiren bir madde olması ve herkesi farklı etkileyebilmesindendir. Yani sadece THC almak sizi öldürmez ama yine de dikkatli olmalısınız, çünkü cannabis psikolojik hastalıkları tetikleyebilir ve aşağıdakiler dahil karşılaşmak zorunda kalmayacağınız bozuklukları "uyandırabilir":

• Bağışıklık sistemi sorunları;
• Solunum hastalıkları;
• Ruh sağlığı, beyin fonksiyonları ve hafıza.

Örneğin, 2014'te Colorado'da bir üniversite öğrencisi, cannabisli kurabiye yedikten sonra otelden atlayarak yaşamını yitirdi; Öğrencinin cannabis deneyimi yoktu ve önerilen dozu yedikten sonra etki görmeyince kurabiyenin kalanını da yedi. Etki göstermeye başlayınca arkadaşları, kendisinin önce gerginleşip kafa karışıklığı yaşadığını, sonra atladığını belirtti. Polis soruşturmasında:

"Üniversite öğrencisinin kanında 7.2 nanogram THC tespit edildi, bu da kanda normal olarak var olan 2,7-4,5 ng/ml seviyelerinden yüksekti."

Kandaki bu görece yüksek THC seviyesi, öğrencinin cannabis kaynaklı psikoz atağı geçirerek yaşamını yitirdiği sonucuna varılmasına sebep oldu; yani doğrudan THC doz aşımı olmasa da, ölüme önemli ölçüde katkısı oldu.

Yani, cannabis'in bazı durumlarda tıbbi amaçla kullanılması ve genellikle zararsız olması, bazı durumlarda zararlı olabileceğini değiştirmez; bu nedenle önerilen dozlara uyduğunuzdan ve özellikle reçeteli ilaç kullanıyorsanız, THC veya CBD ürünlerini kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danıştığınızdan emin olun.

6. Sonuç

Cannabis’in kendisi genel olarak zararsızdır; evet, kötü bir deneyim yaşayabilirsiniz, ancak sağlığınızı veya refahınızı tehdit etmez fakat psikolojik etkilerinden dolayı, önceden var olan rahatsızlıkları tetikleyebilir ve sizi zor durumda bırakabilir. Bu nedenle, sınırlarınızı her zaman gözetmeli ve özellikle daha önce cannabis kullanmadıysanız asla önerilenin üzerinde miktar almamalısınız.

Eğer yeni kullanıcılara kötü seyirden (veya daha kötüden) kaçınmaları için önerebileceğiniz ipucu, tavsiye veya deneyimleriniz varsa, bunları aşağıdaki yorum kısmında paylaşmaktan çekinmeyin!

Harici Kaynaklar

1. Kannabinoidlerin kan ve idrardaki yoğunluğu: CBD içeren joint sonrası. - Ulf Meier Franz Dussy, Eva Scheurer, Katja Mercer-Chalmers-Bender, Sarah Hangartner (2018)
2. Hipotermi sırasında sempatik sinir sisteminin böbrek fonksiyonu üzerine etkisi. -  Broman, Lars Mikael & Kallskog, Ö & Kopp, Ulla & Wolgast, Mats. (1998). 
3. Sodyum Bozuklukları Tanı ve Yönetimi: Hiponatremi ve Hipernatremi. - Michael M. Braun, Craig H. Barstow, Natasha J. Pyzocha (2015)