Alles Wat Je Moet Weten Over Hasj
- 1. Wat is hasj?
- 2. De geschiedenis van hasj
- 2. a. Hasj en tabak
- 3. De geschiedenis van hasjproductie: ketama drums en charas
- 3. a. De ketama drums
- 3. b. Charas
- 4. Hoe wordt hasj tegenwoordig gemaakt
- 4. a. Hoe maak je hasj: dry sift
- 4. b. Hoe maak je hasj: waterhasj of bubble hash
- 4. c. Hoe maak je hasj: dry ice hash
- 5. De beste en slechtste kwaliteiten hasj
- 6. Hasj maken met je wasmachine
- 7. Wat is het verschil: hasj versus wiet
- 8. Tips om je hasj schimmelvrij te houden
- 9. Hasj in het heden
- 10. Tot slot
Hasj is afkomstig van cannabiszaden, uiteraard, maar de exacte oorsprong blijft een mysterie, hoewel we weten dat het duizenden jaren geleden ontstond vanwege religieus en medicinaal gebruik door Arabische culturen. Dit concentraat verspreidde zich snel over de wereld, vooral in Europa, dat tegenwoordig de grootste hasjconsument is. Lees verder om meer te leren over hasj versus wiet, hoe je hasj maakt en nog veel meer!
1. Wat is Hasj?
Hasj ontstaat door het proces waarbij de trichomen worden gescheiden, dit zijn de harsklieren die alle verbindingen zoals terpenen, cannabinoïden en flavonoïden bevatten, te vinden in de cannabisplant. Door dit proces hou je een massa pure trichomen over, die veel sterker is dan cannabis toppen.
Dit proces van scheiding van de hars wordt al eeuwenlang beoefend en wordt om diverse redenen wereldwijd toegepast.
2. De Geschiedenis van Hasj
We kunnen zeggen dat de geschiedenis van hasj net zo lang is als die van cannabis, omdat hasj wordt gemaakt van de trichomen die op cannabisplanten groeien. Duizenden jaren worden deze planten gebruikt vanwege hun medicinale werking en de vezels, die supersterk zijn, werden gebruikt om stevig textiel te maken.
Het meest interessante aan hasj is hoe weinig we eigenlijk weten over de herkomst ervan. Online wordt er volop over gespeculeerd, maar we hebben geen duidelijke datum, al kunnen we aannemen dat het rond 9000 v.Chr. in India was. De oudste manier om deze hasj in 9000 v.Chr. te maken was simpel maar effectief. Mensen droegen gevlochten leren mouwen aan de binnenkant van hun onderarm en liepen met uitgestrekte armen door een cannabisveld, zachtjes borstelend langs de bloemen van de cannabisplant.
Na zo'n wandeling zaten de leren mouwen vol oliekliertjes. Om deze trichomen van het leer af te halen, gebruikte men een klein metalen mesje om de oliekliertjes af te schrapen. Men gebruikte geen handen om de hars af te schrapen, want met plakkerige handen werken is erg moeilijk en daardoor degradeert de hasj. De warmte en druk van de handen zorgt ervoor dat trichomen oplossen of openbarsten, waardoor je minder geur en smaak overhoudt.

Het is lastig om precies te zeggen wanneer hasj voor het eerst verscheen, maar er zijn verslagen die teruggaan tot 900 n.Chr. in Arabië. Destijds werd hasj gegeten en was het al wijdverspreid. Ook zijn er verwijzingen naar hasj in de literatuur, bijvoorbeeld in "Het Verhaal van de Hasj-Eter" uit de 1001 Arabische Nachten, een verhaal over een man die al zijn geld aan vrouwen uitgaf en hasj at om te dromen dat hij weer rijk was.
Naarmate hasj zich verspreidde, kwamen er steeds meer verhalen, zoals de legende van de hashashins (assassins), ontstaan tussen 1000-1200 n.Chr.. De legende vertelt dat Perzische huurmoordenaars eerst hasj rookten voordat ze op missie gingen. Veel historici zeggen dat de naam hasj daar vandaan komt.
Rond 1300 n.Chr. bevestigde Marco Polo verhalen over niet alleen de hashashins die hasj consumeerden, maar ook dat hasjgebruik algemeen verspreid was, wat tot veel nieuwsgierigheid in Europa leidde over dit concentraat.
Vervolgens, rond 1800, bereikte hasj Europa, vooral doordat troepen tijdens hun campagnes in Egypte hiermee in aanraking kwamen. Naarmate hasj meer bekend werd, groeide de interesse in Europa en begonnen artsen en botanici de voordelen van hasj aan te prijzen.

In 1839 publiceerde een arts in India een artikel over het gebruik van cannabis en hasj, die hij effectief achtte voor de behandeling van verschillende ziekten; Een jaar later begonnen diverse artsen hasj te gebruiken voor hun patiënten en raadden het aan, en in een paar jaar tijd nam het gebruik van hasj in Europa sterk toe.
Omdat de vraag naar hasj toenam, steeg de verkoop van het 'middel' en vroegen mensen zich af: is hasj verslavend? Al snel ontdekte men dat hasj op zich niet verslavend was, maar door de dalende kwaliteit en een variatie in sterkte, kon het toch tot verslaving en mentale problemen leiden.
In de negentiende eeuw, naarmate de gevaren van hasjgebruik duidelijker werden, kregen mensen meer bewustzijn van de potentiele gevaren bij veelvuldig gebruik, wat resulteerde in alternatieven zoals vaccins, aspirine en chlooraalhydraat. Hierdoor nam het gebruik van hasj af, hoewel het nog steeds wereldwijd wordt gebruikt voor religieuze rituelen, de medicinale voordelen en recreatief.
Hasj en Tabak
Hasj werd niet altijd gerookt zoals dat tegenwoordig gebeurt. Hoewel roken tegenwoordig een van de meest effectieve manieren is om hasj te consumeren, werd het pas populair rond 5000-3000 v.Chr. Planten of kruiden roken was niet gebruikelijk tot Europeanen tabak ontdekten; hoewel tabak al vóór 5000 v.Chr. ontdekt en gerookt werd, duurde het even voordat het andere delen van de wereld, zoals Mesopotamië, bereikte. Toen het tabaksgebruik wereldwijd verbreid raakte, realiseerde men zich dat men ook de cannabisplant kon roken.
3. De Geschiedenis van Hasjproductie: Ketama Drums en Charas
Zoals je inmiddels weet, komt hasj niet van één plek; door de vele toepassingen hebben mensen meerdere manieren bedacht om het te maken. Dus hoe maak je hasj? Er zijn diverse manieren.
De Ketama Drums
Marokko behoort tot de grootste hasjproducenten ter wereld. In een klein dorpje van niet meer dan 1500 inwoners bevindt zich een land van meer dan 10 km waar cannabis vrij groeit; dit dorp staat bekend als Ketama en er wordt gezegd dat hier een van de beste hasj ter wereld vandaan komt.
Ketama produceert al sinds de vijftiende eeuw hasj, met concentraat van de beste smaak en kwaliteit. Maar hoe wordt deze hasj gemaakt? Lees mee...

De Berbers – de hasjproducenten uit dit gebied – drogen de cannabis buiten als het koud is zodat de hars makkelijk loskomt. Ze gebruiken eenvoudige plastic emmers die ze met een nylongaas afdekken, leggen de cannabis erop en dekken die weer af zodat de hars niet ontsnapt.
Als alles klaarligt, gebruiken ze houten stokken om de cannabis als een trommel te bewerken (vandaar de naam Ketama drum). Dit proces is een traditie waarbij de hele familie meedoet – essentieel voor hun overleving want ze zijn afhankelijk van het geld dat de verkoop van hasj oplevert.

Volgens de traditie zijn er twee manieren om de hasj af te werken: één door warmte te gebruiken om de verbindingen te activeren, waardoor de hasj donkerbruin wordt en meestal wordt geëxporteerd, de andere door de “pollen” te bevriezen, wat op kief lijkt.
Charas
Charas is in feite handgemaakte hasj, vooral uit Afghanistan, Pakistan, Nepal en India, en is daar een van de meest gebruikte drugs.
Dit concentraat lijkt op Ketama-hasj, maar in tegenstelling tot Ketama wordt Charas gemaakt van hars uit verse cannabisplanten.
Charas maken is relatief eenvoudig, omdat het wordt gemaakt door wrijving van de planten in de handen. Toch is het tijdrovend: 8 uur voor zo’n 7g hasj. Hoe langzamer de wrijving, hoe hoger de kwaliteit van het eindproduct.

Traditionele Charas-makers kiezen de beste toppen van levende planten, halen de grotere schutbladeren weg en wrijven dan zachtjes de toppen tussen hun handen zodat de hars aan de huid blijft plakken. Zodra de handpalmen bedekt zijn met een dikke laag hasj, wordt het eraf geschraapt en samengedrukt om de werkzame stoffen te activeren. Daarna worden er balletjes van gerold.
Er zijn ook andere Charas-productiemethoden. Sommige producenten dragen leer en lopen door de cannabisplanten zodat de trichomen aan het leer kleven. Zoals hierboven vermeld, wordt handgemaakte Charas echter met geselecteerde toppen en langzaam geproduceerd, dus deze methode kan een lagere kwaliteit opleveren.

Charas bestaat ook als temple balls. Daarbij wordt de charas bal op een verwarmde keramische plaat gerold. Zo worden de werkzame stoffen geactiveerd én krijgt het die glanzende coating die elke hasjliefhebber kent.
4. Hoe wordt hasj tegenwoordig gemaakt
Zoals met alles, hebben mensen het maken van hasj aangepast aan hun eigen situatie en is het productieproces sterk geëvolueerd. Dit zijn de meest gebruikte methoden vandaag.
Hoe maak je hasj: Dry sift
Het maken van dry sift heeft veel overeenkomsten met de manier waarop hasj in Ketama wordt gemaakt. Dit proces bestaat uit het wrijven van cannabis op een nylongaas; zo kan de hars erdoorheen, terwijl het plantmateriaal achterblijft.
Je begint met het verspreiden van droge cannabis op het nylonscherm of gaas. Daarna wrijf je de cannabis een paar minuten over het gaas tot je onderaan een mooie hoeveelheid kief ziet.

Je kunt dit proces tot drie keer herhalen, maar na elke ronde neemt de kwaliteit af. Als je tevreden bent met de hoeveelheid kief, kun je het verzamelen met een creditcard.
Je krijgt zo kief. Wil je dit omzetten in hasj, dan moet je het persen met een pollenpers of hitte toepassen op een andere manier.
Hoe maak je hasj: Waterhasj of Bubble Hash
Waterhasj is een andere manier om hasj te maken. We noemen dit liever ijs-waterhasj als we mensen deze methode uitleggen, zodat ze zich een goed beeld kunnen vormen van hoe het werkt. Je kunt het handmatig doen of met een "hasj-wasser", maar beide gebruiken water, ijs en agiteren om de trichomen van het plantmateriaal te scheiden.
Het water en de cannabis worden eerst bevroren om de hars makkelijker te verwijderen. Daarna wordt het geagiteerd om de trichomen los te maken, die zinken terwijl het plantmateriaal blijft drijven. Dit water wordt vervolgens door diverse filterzakken gegoten (soortgelijk aan het seefgaas bij dry sift), waardoor de trichomen op grootte worden gescheiden.

Als de trichomen verzameld zijn in de filterzakken, wordt het gescheiden op kwaliteit (vandaar de filterzakken) en daarna gedroogd en is het klaar voor gebruik. Zoals bij dry sift zijn de eindproducten vergelijkbaar met kief; wil je bruine hasj, kun je het persen of hitte toepassen zoals gewenst.
Hoe maak je hasj: Dry Ice Hash
Dry ice hasj is eigenlijk een combinatie van waterhasj en dry sift. Je gebruikt de bubble bags die je ook bij waterhasj gebruikt en volgt het procédé zoals bij dry sift.
Voor dry ice hasj hoef je alleen je cannabis in te vriezen en vervolgens samen met droogijs in je filterzak te plaatsen.

Het droogijs maakt het makkelijk om de trichomen van het plantmateriaal te scheiden; door te schudden scheid je de harsklieren van de cannabis. De trichomen gaan door de filters en je krijgt een product dat lijkt op dat van dry sift of waterhasj.
En zoals eerder aangegeven: voor die bruine hasj moet je het persen en verhitten, maar je kunt ook hasjolie maken van de kief, wat weer een heel ander proces is waar je je verder in kunt verdiepen.
5. De beste en slechtste kwaliteiten hasj
Net zoals goede steak, heeft hasj een classificatiesysteem voor de kwaliteit. Verschillende kwaliteiten hasj zijn bedoeld voor verschillende doeleinden.
Eén en twee sterren hasj
- Dit zijn de twee slechtste kwaliteiten
- Veel plantmateriaal / erg donker of groen
- Ook bekend als "boerenkwaliteit"
- Vaak gebruikt om te verwerken in eetwaren
Drie en vier sterren hasj
- Beter dan één of twee sterren
- Bevat nog wat plantmateriaal
- Bekend als half melt hasj
- Ideaal als toevoeging op je bowl of, in grotere hoeveelheid, geperst tot fantastische hasj rosin
Vijf en zes sterren hasj
- Dit is de allerbeste kwaliteit
- Geen plantmateriaal, alleen trichomen
- Bekend als full melt hasj
- Beste ervaring bij dabben op lage temperatuur voor de volledige smaak
- Zes sterren hasj mag geen residu achterlaten in je banger
6. Hasj maken met je wasmachine
Als je waterhasj wilt maken, maar geen “hasjwassser” kunt betalen of vinden, kun je ook je normale wasmachine gebruiken. Dit is niet aan te bevelen als je topkwaliteit wilt, maar voor eigen gebruik kun je er mee wegkomen.
Hier een stappenplan om hasj te maken in je wasmachine!
Stap 1
Zorg dat alles schoon is en vul de wasmachine met koud water en ijs. Gebruik 20-40 liter water en 1,5-2,5 kg ijs, afhankelijk van het formaat van je wasmachine.
Stap 2
Doe je cannabis in de wasmachine, gebruik een filterzak met rits zodat deze goed afgesloten is en je geen kostbare hars verliest.
Stap 3
Leg ijs bovenop de filterzak om de cannabis onder water te houden terwijl de machine roteert.

Stap 4
Laat de cannabis 5 min hydrateren en zet de machine 10-20 min aan. Zorg dat je filterzakken klaarstaan in een emmer als je de hars wil scheiden op grootte.
Stap 5
Zorg dat de afvoerslang in de filterzakken ligt zodat het water in de emmers stroomt. Spoel de filterzakken zodat het materiaal in het midden samenkomt.
Stap 6
Schep de kief eruit en laat het drogen, daarna kun je het met je favoriete methode omzetten in hasj.
7. Wat is het verschil: hasj versus wiet
Hoewel hasj en wiet van de cannabisplant komen, zijn er basisverschillen tussen hasj en wiet.
Behalve het verschil in sterkte verschilt de manier van roken weinig – je vraagt je af: hoe rook je hasj? Beide cannabisproducten kunnen in een joint, bong, pijp of vaporizer gerookt worden, maar hasj is vele malen sterker.

Hasj bevat veel hogere THC-gehaltes dan cannabis toppen, omdat bij hasj de hars uit de toppen wordt gehaald en al het plantmateriaal achterblijft. Terwijl toppen rond de 20-25% THC kunnen bevatten, bevat hasj tot wel 60%.
Dit betekent dat je veel minder hasj hoeft te gebruiken voor hetzelfde psychoactieve effect, omdat je de werkzame stoffen concentreert die mensen zoeken als ze cannabis roken.
8. Tips om je hasj schimmelvrij te houden
Net als bij cannabis toppen kan hasj ook beschimmelen als je er niet goed voor zorgt. Hier onze beste tips om je hasj schimmelvrij te houden.
#1 Voorkom schimmel tijdens de groei
Zorg voor goede luchtcirculatie; dat is de beste manier om schimmel te voorkomen, want te veel water verhoogt de luchtvochtigheid, wat tot schimmel kan leiden. Tijdens de bloei is het verstandig om wat te ontbladeren zodat er geen vochtige omstandigheden ontstaan onder het bladoppervlak. Als vuistregel bij ontbladering tijdens de bloei wil ik door de plant heen kunnen kijken. Is je plant erg dichtbegroeid in de bloei, dan loop je risico op botrytis oftewel toprot.

#2 Zorg dat je hasj goed droogt en cuurt
Schimmel ontstaat meestal door vocht in de hasj. Zorg dus dat je het goed droogt en laat curen. Idealiter doe je dit in een ruimte met 35% luchtvochtigheid en een temperatuur van 12°C.
#3 Zorg voor goede opslag
Bewaar hasj niet in een warme omgeving; bewaar het koel. Schimmel verspreidt zich via de lucht, dus bewaar het in een luchtdichte container. Als je ruimte hebt om het in de koelkast te bewaren is dat zeker aan te raden, vooral voor langere termijn. Na het gebruik moet de hasj altijd weer terug in de koelkast, anders loop je het risico dat de hasj smelt en een meer korrelige structuur krijgt. Dit vernietigt het terpeenprofiel, wat ten koste gaat van de smaak.
9. Hasj in het heden
Oké, we hebben de lange en bewogen geschiedenis van hasj besproken en enkele moderne methoden om hasj te maken. Maar er is één grote lacune waar we het nog niet over gehad hebben: extracten. Extracten? Als hasj Pikachu is, zijn extracten Charizard. Geen zorgen als deze oude Pokémon-verwijzing je niks zegt: we bedoelen te zeggen dat extracten de moderne evolutie van hasj zijn en tegenwoordig een groot deel van de markt uitmaken. Naar schatting bestaat ongeveer 80% van alle legale producten in Noord-Amerika uit extracten, en dat aandeel blijft groeien.
Dus, wat zijn extracten, hoe worden ze gemaakt en hoe verschillen ze van traditionele hasj? Cannabisextracten komen in allerlei vormen, maar zijn grofweg in te delen in twee categorieën: solventless en solvent-based.
Solventloze Extractie
Zoals hierboven genoemd, zijn hasj (of extracten) in wezen de trichomen die verwijderd zijn van het plantmateriaal. Traditionele hasjmethode gebruikten daarvoor verschillende technieken, zoals handwrijven – allemaal solventloos. Andere vormen van solventloze extractie zijn bubble hash en kief zeven, maar er komen steeds meer methoden bij. Zoals overal in de cannabiswereld, zijn er de afgelopen tien jaar grote sprongen gemaakt in kennis én toepassing.
We beleven een ware renaissance in de cannabiscultuur en -technologie, en nergens is dat duidelijker dan in de extractwereld. Tegenwoordig is de meest voorkomende solventloze methode Rosin-extractie.
Uitleg over Rosin Hash
Rosin-extractie is een zeer eenvoudig proces waarmee trichomen worden geoogst zonder gebruik van oplosmiddelen. Het is de afgelopen jaren erg populair geworden vanwege de eenvoud, lage instapkosten (je hebt alleen wat wiet, bakpapier en een Rosin-pers – of op kleine schaal een stijltang – nodig) en de schaalbaarheid. Het proces is simpel: je neemt een top (of knipafval) en wikkelt deze in bakpapier. Vervolgens verwarm je de Rosin-pers (of stijltang) tot de gewenste temperatuur en plaats je het pakketje ertussen.

Je perst de platen stevig een paar seconden tegen elkaar. Als je opent, vind je een klein plasje rosin-extract dat direct te gebruiken of op te slaan is. Wat is rosin-extract precies?
Bij het persen tussen de verwarmde platen smelten de trichomen en lopen ze uit de bloem. Deze vloeistof heet rosin-extract en kan verder gezuiverd worden voor een hoogwaardig concentraat. "Rosin Budder" is een andere vorm van Rosin-extractie waarbij men het extract handmatig opklopt en bewerkt tot een lichte, luchtige wasstructuur.
Extractiemethoden met oplosmiddelen
Solvent-based extractie houdt in dat een chemisch oplosmiddel, zoals alcohol, butaan of CO2, over het plantmateriaal wordt gegoten om de trichomen los te weken. Dit kan op allerlei manieren en het eindproduct varieert van stroperige olie tot luchtige was. Solvent-extractie is te verdelen in twee hoofdgroepen: Koolwaterstof-oplosmiddelen (butaan, propaan, hexaan, etc.) en Niet-koolwaterstof- of Ethanoloplosmiddelen. Het belangrijkste verschil is de benodigde druk voor het extractieproces. Koolwaterstof-methodes gebruiken meestal 50-150 PSI druk, waardoor de trichomen helemaal opgelost worden en het volledige essence van de plant wordt gevangen, zonder dat er plantmateriaal overblijft.
Het meest gebruikte oplosmiddel tegenwoordig is butaan, dat doorgaans als aansteker-gas wordt verkocht. Dat klinkt misschien wat dubieus (en kan dat ook zijn als het verkeerd gebeurt), maar met de juiste checks en processen is het eindproduct veilig voor consumptie.
Ethanol-extractie vereist geen persurisatie en is minder brandbaar dan koolwaterstoffen, waardoor het proces minder gevaarlijk is. Door de positieve lading van ethanol kunnen echter ook ongewenste stoffen als chlorofyl en natuurlijke vetten en was worden meegenomen, wat de kwaliteit nadelig beïnvloedt. Daarom is butaan de favoriet bij de meeste extractieproducenten. Dit product noemt men BHO of "Butane Hash Oil". BHO kent vele verschijningsvormen, waarvan dabben het bekendst is. Andere vormen zijn onder meer:
- THC Crystalline (THC Diamonds) - de puurste concentraten, tot 99,9% zuiver
- Wax - De meest voorkomende vorm van cannabisconcentraat op de markt
- Honeycomb (Pie Crust) - goud van kleur en luchtig van textuur
- Budder - zachter, olieachtiger en stroperiger type wax
- Crumble - een bros type budder
- Terp Sauce - de terpeenrijke vloeistof bij het maken van THC Diamonds
Dus, welke methode is beter?
Het antwoord is: het hangt ervan af. Rosin-extractie wordt over het algemeen gezien als de veiligste en eenvoudigste manier om cannabis te extraheren, zonder residu van oplosmiddelen of chemicaliën. Solvent-extractie geeft een ruimere keus aan producten, en mits correct verwerkt hoef je je geen zorgen te maken.
Wat is live resin?
Live resin is één van de solvent-bases extracten, maar met een belangrijk verschil: terwijl de meeste extracten worden gemaakt van gedroogde en gecurede toppen, gebruikt live resin verse, ingevroren toppen als uitgangspunt. Hierdoor is het eindproduct veel aromatischer, omdat terpenen niet verloren gaan door drogen en curen. Het nadeel is dat hiervoor veel meer plantmateriaal nodig is, waardoor het vaak duurder is. Jouw voorkeur is leidend: probeer alles en ontdek wat het beste bij jou past!
10. Tot slot
Hasj is allesbehalve nieuw; dit cannabisproduct wordt al duizenden jaren gemaakt en geconsumeerd, lang voordat wij geboren waren. Hoewel er nu ook andere consumptiemethoden zijn – zoals shatter, moonrocks of THC diamonds – blijft hasj wereldwijd het meest gebruikte cannabisproduct.
Heb je meer informatie over de geschiedenis van hasj of tips die je wilt delen met andere hasjmakers? Laat gerust een reactie achter onderaan!
Externe Referenties
- Marijuana and hashish: perspectives on cannabis. - Chaléard, Jean-Louis. (2019).
- Hashish traffickers, hashish consumers, and colonial knowledge in Mandatory Palestine. Middle Eastern Studies. - Ram, Haggai. (2016).
Comments