Moederplant Verzorging en Hoe Je Ze Gelukkig Houdt

• 1. Wat is een moederplant?
• 2. Waarom zou ik een moederplant houden?
• 3. Wie heeft het meeste baad: commerciële versus hobbymatige kwekers
• 4. Waar moet je op letten bij een moederplant?
• 5. De voordelen van moederplanten
• 6. De beste manier om een goede moederplant te selecteren en te kweken stap-voor-stap
• 6. a. Stap 1 - kies de strain
• 6. b. Stap 2 - kweek de zaden en neem stekken
• 6. c. Stap 3 - kweek de moederplant
• 7. Hoe houd je moederplanten gelukkig
• 8. Trainingstechnieken om moeders lang gezond te houden
• 9. Veelgestelde vragen over moederplant verzorging
• 10. Tot slot

Moederplanten zijn in principe planten die je in de groeifase houdt zo lang als je kunt, zodat je op elk moment stekken kunt nemen en kunt blijven genieten van die speciale toppen. Het kiezen en in leven houden van een moederplant is behoorlijk lastig, de meeste kwekers vermijden dit proces omdat het tijd, moeite en ruimte kost; ze moeten namelijk continu onder een 18/6 lichtschema staan. Hoewel het veeleisend en moeilijk is, geeft het houden van een moederplant je toegang tot een onbeperkte hoeveelheid stekken.

Deze stekken zijn identieke genetische kopieën van de moeder zelf. Dus als je een fenotype vindt van een strain waar je verliefd op wordt, kun je deze eindeloos repliceren, zonder opnieuw op zoek te moeten naar soortgelijke genetica. Daarnaast is het starten vanuit stekken erg voordelig voor zowel commerciële kwekers als hobbyisten. Het is een snellere manier dan starten vanuit cannabiszaden en helpt kwekers het zaailingstadium over te slaan—een periode waarin planten gevoeliger zijn voor ziekten. Hieronder lees je precies wat er nodig is om een moederplant te onderhouden en waarom het de moeite waard is.

1. Wat is een Moederplant?

Een moederplant is een cannabisplant die je in de groeifase houdt, waarvan je stekken of klonen kunt nemen en deze klonen groeien identiek aan de ouderplant. Het proces is vrij simpel: je hoeft alleen maar een takje te knippen en in het substraat te zetten. Als je de stek onder de juiste omstandigheden en met voldoende licht en voeding houdt, zal hij uiteindelijk wortels vormen en verder groeien tot een exacte kopie van de moederplant.

Alle stekken zijn exacte genetische kopieën van de moederplant. Kwekers zijn daarom zeer selectief met welke plant zij hiervoor gebruiken. De exemplaren moeten een lange lijst met gewenste eigenschappen bezitten die de kweker wil behouden. Deze eigenschappen omvatten grootte, vorm, productiviteit, cannabinoïde- en terpenegehalte, resistentie tegen ziekten en bloeitijd.

2. Waarom Zou ik een Moederplant Houden?

Een moederplant heeft één doel: het leveren van takken voor stekken waarmee je die speciale cultivar kunt blijven kweken. Stekken of klonen zijn exacte kopieën van de ouderplant, dus door een moederplant te houden, weet je precies wat je kunt verwachten qua formaat, kwaliteit en verwachte opbrengst van je planten.

Ook kun je door met klonen te beginnen de groeicyclus verkorten omdat je start met planten die al enkele weken in de groeifase zitten. Je hoeft dus niet te wachten tot het zaadje ontkiemt, de zaailing opkomt uit de grond, enzovoorts. Daarnaast is het starten vanuit zaad risicovol omdat er altijd wel een zaadje kan zijn dat niet ontkiemt. Als je eenmaal weet hoe het moet, bespaar je met klonen niet alleen tijd, maar is het ook minder waarschijnlijk dat verspilling van tijd en energie optreedt doordat een zaadje niet opkomt.

Moederplanten bieden bovendien ongeëvenaarde genetische stabiliteit. Als je een fenotype vindt dat zo bijzonder is dat je het wilt behouden, is er geen andere manier om die genetica te bewaren. Zelfs als je het kruist met een vergelijkbaar mannetje, zal de nakomeling een breed scala aan genetische variatie vertonen; geen enkele zal als een exacte kopie tevoorschijn komen met een volledig identiek eigenschappenprofiel als het origineel. Sommige van de bekendste cannabis strains ter wereld worden via klonen behouden. In sommige gevallen worden moederplanten jarenlang aangehouden om kwekers te voorzien van hun favoriete genetica.

3. Wie Heeft het Meeste Baad: Commerciële versus Hobbymatige Kwekers

Commerciële kwekers hebben doorgaans veel meer baat en ruimte voor moederplanten dan de gemiddelde hobbykweker. Commerciële telers hebben, in tegenstelling tot hobbytuinders, geen luxe om veel genetische variatie in de tuin te hebben. Zij benutten alle beschikbare ruimte optimaal en eisen dat alle planten identiek zijn om de opbrengst van cannabisplanten te kunnen voorspellen. Voor een hobbykweker lijkt genetische variatie misschien leuk, maar voor een commerciële teler is dit een groot probleem, vooral omdat klanten telkens voor dezelfde kwaliteit en ervaring terugkomen. Stel je voor dat je naar je favoriete restaurant gaat voor de beste burger ter wereld, maar het eten op tafel niet meer smaakt zoals je je herinnert. Je zou waarschijnlijk niet meer terugkomen, zeker niet als het slechter smaakt. 

Hoewel we veel thuis-kwekers kennen die moederplanten houden, blijkt het vaak meer gedoe dan voordeel op te leveren. Ten eerste heb je een eigen ruimte nodig alleen voor je moederplanten, en de meeste mensen kunnen net hun tent kwijt voor groei en bloei samen. Bovendien kunnen moederplanten in de groeifase enorm groot en bossig worden, waardoor het lastig is om ongedierte en ziekten buiten de deur te houden. Het is eenvoudiger voor een thuis-kweker om stekken aan te schaffen bij een betrouwbare bron dan zelf moederplanten te houden.

4. Waar Moet je op Letten bij een Moederplant?

Dus je wilt een moederplant houden maar weet niet wat een goede moederplant maakt, hoe weet je of jouw plant goede klonen zal opleveren?

Gelukkig is dit vrij eenvoudig; je hoeft alleen maar goed naar de plant zelf te kijken.

Zoals eerder gezegd zal de klonen een kopie zijn van de moederplant, dus wil je dat de moeder zo goed mogelijk is. We raden je aan om eerst een aantal zaden te ontkiemen voordat je beslist; elke plant is uniek, zelfs als ze overeenkomsten tonen kunnen structuur, geur, effect en harsproductie iets verschillen. Zorg dus dat je minstens 5 planten hebt (als mogelijk) om de beste uit te kiezen.

Het kiezen van de beste is natuurlijk aan jou; je kunt kiezen op basis van opbrengst, kleur van de toppen, structuur, bloeitijd of iedere andere eigenschap. Het is echt persoonlijke voorkeur, maar als je toch nog twijfelt, zijn hier enkele zaken om op te letten:

• Sterke wortels
• Goede structuur
• Sterke stam en takken
• Dichtheid van de toppen
• Hoge opbrengst
• Makkelijk te kweken
• Effect
• Terpeenprofiel
• Harsproductie

Neem de tijd en kies zorgvuldig, want dit is de plant waar je voorlopig mee vooruit moet. Ben je niet tevreden met de selectie, zaai dan gewoon weer andere zaden tot je de cultivar vindt die een perfecte moederplant oplevert.

5. De Voordelen van Moederplanten

Er zijn verschillende voordelen aan het houden van je eigen moederplant, waarvan de belangrijkste is dat je, als je het goed plant, nooit zonder wiet zit.

Moederplanten worden meestal gebruikt voor een perpetuele oogst, zodat je vooruit kunt plannen en wanneer ze klaar zijn voor de oogst, je moederplant weer klaar is om nieuwe klonen te leveren. Dit houdt niet alleen je kweekruimte altijd vol, maar zorgt er ook voor dat je jouw favoriete strain steeds opnieuw kunt kweken met hetzelfde resultaat, zonder wijzigingen in effect, smaak of aroma.

Een ander groot voordeel is dat je niet elke keer dat je een nieuwe cyclus start geld hoeft uit te geven aan zaden. Natuurlijk moet je wel nieuwe zaden kopen als je niet voor altijd dezelfde toppen wilt roken en een nieuwe moeder wilt zoeken. Maar zolang je een goede moeder hebt, hoef je geen geld uit te geven aan zaden.

Meerdere moederplanten houden maakt het ook mogelijk om een echte pheno hunt te doen voor strains. Ook al heb je die ene perfecte pheno gevonden en tot moederplant gemaakt, deze groeit wellicht toch anders dan hij vanuit zaad deed. Een kloon is een identieke kopie van de moeder, maar het duurt drie of vier teeltrondes voor je die specifieke strain echt goed kent om maximale opbrengst te behalen. 

6. De Beste Manier om een Goede Moederplant te Selecteren en te Kweken Stap-voor-Stap

Stap 1 - Kies de strain

Het eerste wat je moet doen is bepalen welke strain je wilt kweken; dit is 100% aan jou. Je kunt een strain kiezen op basis van smaak, opbrengst, effect, harsproductie of wat je maar wilt — als het maar echt is wat je zoekt.

Het bijzondere aan het houden van een moederplant is het vinden van het beste fenotype van die specifieke strain. Je zou er dus een paar moeten opkweken en de beste selecteren. De meeste hobbykwekers hebben geen enorme kweekruimte, maar aangeraden wordt om ongeveer 20 planten te laten groeien om een echt unieke cultivar te vinden; 10 of zelfs 5 kan ook al genoeg zijn.

Bedenk dat hoe meer planten je kweekt, hoe meer kans je hebt om een uitzonderlijk fenotype te vinden.

Wat je zoekt in een moederplant hangt helemaal af van waarom je klonen wilt maken. Commerciële kwekers focussen vooral op wat de markt wil: hoge THC-waarden, veel fruitige terpenen en zeer productieve exemplaren die veel harsrijke toppen opleveren. Thuis-kwekers hoeven daarentegen geen rekening te houden met de markt; zij kijken vooral naar hun eigen voorkeuren en wat goed gedijt in hun persoonlijke omgeving. Woon je bijvoorbeeld in een vochtig gebied, kies dan een moederplant met een goede resistentie tegen botrytis, meeldauw en andere schimmelziekten. In koudere regio's kies je juist voor snelgroeiende en koudebestendige genetica. 

Stap 2 - Kweek de zaden en neem stekken

Nu je hebt besloten of je er 20, 10, 5 of hoeveel dan ook kunt kwijt kan in je ruimte, moet je ze kweken zoals je gewend bent en stekken nemen zodra de planten groot genoeg zijn. Je wilt namelijk geen klonen nemen als je planten nog te klein zijn.

Je moet 2-4 stekken per plant nemen om te zorgen dat er een paar doorkomen. Zodra je stekken zijn geworteld en klaar zijn om te groeien, plaats je ze onder een 18/6 lichtschema en breng je de moederplanten bloeiend. Zorg ervoor dat je de stekken labelt zodat je ze later kunt identificeren.

Nadat de moederplanten zijn gegaan naar de bloei en je weet welke je wilt behouden, zijn je klonen waarschijnlijk groot genoeg en klaar voor de volgende stap.

Stap 3 - Kweek de moederplant

Nu je de perfecte moederplant hebt gevonden, is het goed om deze te toppen. Let op dat autoflowers hier niet voor geschikt zijn, dus gebruik hiervoor fotoperiodieke strains.

Het is niet absoluut noodzakelijk om te toppen, maar toppen zorgt voor meer takken, waardoor je gemakkelijker stekken kunt nemen wanneer nodig. Vergeet ook niet je planten elke paar weken te toppen, zodat ze niet te groot worden. Moederplanten zijn in feite cannabisplanten die zo lang mogelijk in de groeifase gehouden worden, dus het is cruciaal dat je ze in een 18/6 schema houdt en het lichtschema niet aanpast.

7. Hoe Houd je Moederplanten Gelukkig

Zoals eerder gezegd zijn moederplanten cannabisplanten die langdurig in de groeifase gehouden worden, zodat je altijd stekken kunt nemen. Als je al eens cannabis hebt gekweekt weet je dat het niet eenvoudig is; er zijn verschillende zaken waar je op moet letten voor een succesvolle oogst. Stel je nu voor dat je een moederplant langer dan zes maanden gezond houdt... dat kan best moeilijk zijn.

Hier zijn enkele dingen die je moet weten om je moederplanten gezond te houden.

Voeding voor moederplanten

Alle planten moeten eten, ook moederplanten. Het beste meststof voor moederplanten bestaat niet, omdat ze lang in de groeifase blijven. Toch is er wel een makkelijkste manier: gebruik droogwerkende organische mest. Daarmee kun je de moederplant vier weken alleen laten, wat het veel minder arbeidsintensief maakt dan dagelijks of om de dag vloeibare voeding geven. Eigenlijk hoef je alleen maandelijks wat bij te strooien en naar behoefte water te geven.

Daarom is het belangrijk om veel stikstof te geven; stikstof is het macronutriënt dat cannabis nodig heeft om groene massa te maken. Het is essentieel dat je moeders gezond blijven, want de klonen zijn exacte kopieën—als de moeder ongezond is, zullen de stekken het moeilijk krijgen.

Hou een moederplant klein

Omdat je moederplant lang in de groeifase staat, kan hij behoorlijk groot worden. Heb je weinig ruimte, maak de plant dan beter beheersbaar met planttraining zoals toppen of snoeien.

Neem stekken van een moederplant

Als je plant groot genoeg is om stekken te nemen, doe dit dan met voorzichtigheid om geen ziektes over te brengen op je moederplant.

Gebruik altijd steriel gereedschap om te knippen en knip de uiteinden van de bladeren af zodat de energie van de stek naar de wortelgroei gaat. Neem stekken altijd uit de bovenkant van de plant, nooit van de lagere takken; daar is het licht meestal slechter en is de kans op succes kleiner. Bovenste takken zijn dikker en geven meer oppervlak voor wortelontwikkeling zodra ze in een kweekdoos gaan.

Om de overlevingskans verder te verhogen, kun je de stekken in wortelgel dippen en direct in water zetten, hoewel je ze ook meteen in het gewenste groeimedium kunt zetten. Als de wortels de bodem van de pot bereiken of wat langer zijn, kun je ze verpotten. Met genoeg wortelhormoon kun je zelfs een bladwortel laten groeien—een leuk experiment voor thuis!

Hou moederplanten veilig

In de juiste omgeving kan een moederplant jaren oud worden, maar na verloop van tijd verzwakken de klonen. Zodra je merkt dat je moederplant toe is aan pensioen, kun je één van de beste stekken doorgroeien tot nieuwe moeder.

Omdat je de planten lang houdt, is het verstandig een preventieplan voor plagen te hebben. Gebruik een goed natuurlijk bestrijdingsmiddel en spray dit elke paar dagen om ongedierte of schimmel te voorkomen.

8. Trainingstechnieken om Moeders Lang Gezond te Houden

Moederplanten lang gezond houden vereist veel vaardigheid. Niet alleen in water geven en voeden, maar vooral het bijhouden van de groei. Vaak denken mensen dat groter altijd beter is, maar bij cannabisplanten en beperkte ruimte is dat zeker niet het geval. Als planten te bossig worden, verhoogt dat de kans op ziekten als meeldauw. Om dit te voorkomen, is het belangrijk regelmatig te ontbladeren, waarbij een paar handen blad per keer verwijderd kan worden. Het beste advies voor moederplanten binnen is dat je deels door het bladerdek heen moet kunnen kijken en het geen ondoordringbare massa mag worden. Door bladeren te verwijderen, kan de plant beter ademen en lucht uitwisselen binnen het bladerdek, waardoor schimmels en ongedierte minder kans krijgen.

Lollipoppen van moederplanten is ook een handige methode om mogelijke ziektes te vermijden en nutteloze groei te verwijderen. Ondergroei is sowieso niet aan te raden om stekken van te nemen en vermindert je kans op succes. Ongeveer een derde van de plant verwijderen is standaard bij de meeste kwekers.

9. Veelgestelde Vragen over Moederplant Verzorging

Wat zijn de beste omstandigheden voor moederplanten?

Wijd een hele kweektent aan je moederplant, zorg voor een goede afzuiging en houd de temperatuur rond de 23-26°C en de luchtvochtigheid rond 60%.

Wat gebeurt er als moederplanten oud worden?

Cannabisplanten verouderen net als ieder levend wezen. Zodra ze een bepaalde leeftijd bereiken, worden ze vatbaarder voor plagen en ziekten, iets wat je juist niet wilt doorgeven aan klonen. We hebben meegemaakt dat professionele kwekerijen met schimmel besmette producten verkochten omdat ze weigerden oude, zieke moederplanten van vier jaar of ouder weg te doen. Wees niet als die gasten en begin jaarlijks een nieuwe moeder om je problemen te besparen. Niemand wil z'n moeder wegdoen, maar soms moet het om de nieuwe stekken kans te geven.

Wat is het beste formaat pot voor moederplanten?

Als je je moederplanten in een pot houdt, kies dan een pot van minstens 18-20L omdat ze anders vast komen te zitten met de wortels. Als dit gebeurt, heb je een steriel mes of schaar nodig om de wortelpunt bij te knippen en dat kan slecht uitpakken bij een foutje.

Wat is het beste lichtschema voor moederplanten?

Als je van plan bent je moederplanten lang te houden, is het niet per se nodig om ze continu op een 18/6 schema te houden. Je kunt energie besparen en voorkomen dat de plant te snel te groot wordt door je lampen op 14/10 of een ander passend schema te zetten. Zolang je maar niet onder de 12 uur licht komt, want bij een 12/12 schema ga je bloei in. Dat lijkt misschien weinig, maar voor een vegeterende moederplant is het genoeg om gezond en gelukkig te blijven.

Wat is het beste licht voor moederplanten?

Je kunt je moederplanten onder een full-spectrum LED zetten, maar als je het eenvoudig wilt houden, gebruik dan een kweeklamp met een blauw spectrum zoals MH of CFL. Zorg dat je rond de 250w hebt, vanwege de grootte van de plant.

Hoe vaak kun je stekken nemen van een moederplant?

Je kunt een onbeperkt aantal klonen produceren, dus neem zoveel stekken als je nodig hebt. Let er wel op dat je het niet overdrijft. Heel belangrijk: laat je moederplant minimaal 15 dagen rusten tussen het nemen van stekken. Zorg, voordat je een stek neemt, dat de plant gezond is en geen stressfactoren heeft; anders krijgt de kloon een zwakke start. Neem een stek het liefst één dag na het water geven van de moeder voor het beste groeiproces. 

10. Tot slot

Het selecteren en onderhouden van een goede moederplant is de beste manier om nooit zonder die ene bijzondere wiet te zitten die een speciale plek in je hart heeft. Het is een geweldige manier om een doorlopende oogst van topkwaliteit te behouden.

Heb je ervaring met moederplanten en handige tips voor andere kwekers? Laat gerust een reactie achter in de comments hieronder!

Externe bronnen

1. ENVIRONMENTAL CONDITIONS OF THE MOTHER PLANT AND THE PEANUT SEEDS QUALITY. - Fernandez, Elena & Arnosio, Nicolas & Morla, Federico & Giayetto, Oscar & Cerioni, Guillermo. (2013).
2. Plant regeneration from young leaves in loquat (Eriobotrya japonica L.) using young grafted seedlings as mother plants. - Deng, Renju & Wang, Yongqing & Fan, Jianxin & Cui, Wenning. (2020).