โภชนาการกัญชา: ไมโครนิวเทรียนท์คืออะไร

• 1. ไมโครนิวเทรียนท์คืออะไร?
• 1. a. มาดูแมโครนิวเทรียนท์ที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของกัญชากันแบบรวดเร็ว
• 2. ไมโครนิวเทรียนท์
• 2. a. โบรอน (b)
• 2. b. คลอรีน (cl)
• 2. c. ทองแดง (cu)
• 2. d. เหล็ก (fe)
• 2. e. แมงกานีส (mn)
• 2. f. โมลิบดีนัม (mo)
• 2. g. สังกะสี (zn)
• 3. ปริมาณไมโครนิวเทรียนท์ที่แนะนำ
• 4. การให้มากหรือน้อยเกิน
• 5. การดูดซึมธาตุอาหารและค่า ph
• 6. สรุป

สารอาหารเหล่านี้ หรือที่รู้จักกันในชื่อ “ธาตุอาหารเสริม” เนื่องจากต้องการเพียงปริมาณเล็กน้อยมาก ๆ เป็นสิ่งจำเป็นในการเจริญเติบโตของ เมล็ดพันธุ์กัญชา เหมือนกับธาตุอาหารหลัก และแม้จะต้องใช้ในปริมาณที่น้อยกว่า (อาจน้อยกว่าถึง 10 เท่าหรือมากกว่านั้น) แต่ก็มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อพัฒนาการของต้นกัญชา เช่นเดียวกับมนุษย์ ต้นไม้เองก็ต้องการสารอาหารในช่วงค่าที่เหมาะสมเพื่อกระบวนการทำงานที่สำคัญทางสรีรวิทยา เมื่อเรากินผักสลัดหรืออาหารที่อุดมด้วยสารอาหารอื่น ๆ ร่างกายจะกระจายแร่ธาตุเหล่านี้ไปทั่วร่างกายผ่านระบบหลอดเลือด

ต้นไม้มีระบบการส่งผ่านสารอาหารที่คล้ายคลึงกันแต่ซับซ้อนน้อยกว่า ภายในลำต้นและกิ่งก้านจะมีโครงสร้างหลอดสองชนิด ได้แก่ ไซเลม (xylem) และโฟลเอ็ม (phloem) โดยโฟลเอ็มจะลำเลียงสารอาหารจากใบลงไปสู่ราก ส่วนไซเลมจะลำเลียงน้ำและแร่ธาตุจากรากขึ้นไปยังส่วนต่าง ๆ ของต้นไม้ ผู้ปลูกกัญชาส่วนใหญ่มักจะสนใจเฉพาะปริมาณไนโตรเจน ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียมที่ต้นกัญชาได้รับเท่านั้น อย่างไรก็ตาม ธาตุอาหารอีกกลุ่มหนึ่ง ซึ่งเรียกรวมว่าไมโครนิวเทรียนท์ ก็มีบทบาทสำคัญไม่แพ้กันต่อสุขภาพ พัฒนาการ และผลผลิตของต้นกัญชา

1. ไมโครนิวเทรียนท์คืออะไร?

ไมโครนิวเทรียนท์คือแร่ธาตุที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของพืช แม้จะต้องการในปริมาณเพียงเล็กน้อยเท่านั้น แม้จะต้องใช้ปริมาณน้อยกว่าแมโครนิวเทรียนท์ถึง 10 เท่า แต่การขาดแร่ธาตุกลุ่มนี้ก็สามารถทำให้เกิดอาการขาดธาตุอาหารในพืชได้ และมีความสำคัญอย่างมากเพื่อให้ต้นกัญชาเติบโตอย่างแข็งแรงและออกดอกแน่น

ไมโครนิวเทรียนท์สามารถพบได้ในน้ำประปา ดังนั้นขึ้นอยู่กับแหล่งน้ำ คุณอาจไม่จำเป็นต้องเติมเพิ่มเป็นรายตัว แต่จะทราบแน่ชัดได้ก็ต่อเมื่อคุณวัดค่าด้วยเครื่องวัด Total Dissolved Solids (TDS) เท่านั้น แม้จะมีความสำคัญต่อกัญชา แต่ก็ต้องการปริมาณน้อยกว่า แมโครนิวเทรียนท์ โดยมีหน้าที่ “เสริม” ธาตุอาหารหลักเพื่อช่วยให้ต้นไม้สร้างโครงสร้างที่แข็งแรง พร้อมเข้าสู่ ระยะออกดอก ได้อย่างประสบความสำเร็จ โปรดทราบว่า หากกรองน้ำด้วยเครื่องกรอง บรรดาแร่ธาตุในน้ำก็จะถูกกำจัดออก ดังนั้นคุณจะต้องเติมไมโครนิวเทรียนท์เพิ่มลงในสูตรปุ๋ยของคุณ

โดยรวมแล้ว ไมโครนิวเทรียนท์มีความสำคัญต่อสุขภาพของต้นไม้มาก อย่างไรก็ตาม เนื่องจากต้นกัญชาต้องการแร่ธาตุกลุ่มนี้เพียงเล็กน้อย การขาดแร่ธาตุจึงเกิดได้น้อย ดินกลางแจ้งส่วนมากโดยเฉพาะในสวนที่ได้รับการดูแลอย่างดีและอุดมสมบูรณ์จะมีธาตุกลุ่มนี้อยู่แล้ว อย่างไรก็ดีผู้ปลูกบางคนก็เลือกให้ธาตุอาหารเสริมเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดอาการขาดธาตุ ต่าง ๆ และเพื่อส่งเสริมการเจริญเติบโตอย่างสมบูรณ์ บางครั้งไมโครนิวเทรียนท์อย่างเหล็กและแมงกานีสจะใช้กับต้นไม้โดยการพ่นทางใบเพื่อช่วยในการดูดซึม ไมโครนิวเทรียนท์มีหน้าที่หลากหลาย แต่หลายตัวมีบทบาทเป็นโคเอนไซม์ คือเกาะที่จุดทำงานของเอนไซม์บางชนิดเพื่อช่วยในปฏิกิริยาเคมี พืชจะสร้างโปรตีนขนาดใหญ่เหล่านี้เพื่อเอื้อต่อกระบวนการเมตาบอลิซึมและใช้พลังงาน

มาดูแมโครนิวเทรียนท์ที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของกัญชากันแบบรวดเร็ว

มีธาตุอาหารจำเป็นสามตัวที่พืชทุกต้นต้องใช้ คือ ไนโตรเจน (N), ฟอสฟอรัส (P) และ โพแทสเซียม (K) ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของสุขภาพและการเจริญเติบโตของพืช ปุ๋ยทุกชนิด (ไม่ว่าจะในรูปแบบใด) จะมีตัวเลข NPK บอกสัดส่วนให้ผู้ใช้เข้าใจถึงส่วนผสม ไนโตรเจนจำเป็นต่อทุกช่วงอายุของต้นกัญชา โดยเฉพาะในระยะเจริญเติบโตทางลำต้น มันเป็นส่วนประกอบหลักของคลอโรฟิลล์และจึงสำคัญต่อการสังเคราะห์แสง ไนโตรเจนยังเป็นองค์ประกอบสำคัญของกรดอะมิโนที่ใช้สร้างโปรตีนในพืชทุกชนิด รวมถึงมีบทบาทหลักในกระบวนการผลิต ATP

ฟอสฟอรัสเป็นแมโครนิวเทรียนท์จำเป็นอีกชนิดหนึ่ง โดยมีบทบาทสำคัญในระยะเริ่มต้นของการแตกราก การต้านทานโรค การสร้างดอก และความแข็งแรงของลำต้น ส่วนโพแทสเซียมจะเน้นด้านการควบคุมสมดุลน้ำและการกระตุ้นให้เกิดการผลิต ATP สมดุลน้ำในที่นี้หมายถึงกระบวนการที่พืชควบคุมปริมาณน้ำและเกลือโดยอาศัยการเปิดปิดปากใบ (รูบนใบพืช) นอกจากนี้ยังมีธาตุอาหารรองที่ควรทราบอีกสองตัว:

แคลเซียม (Ca)

แคลเซียมเป็นองค์ประกอบสำคัญของผนังเซลล์และโครงสร้างโดยรวมของพืช หากขาดแคลเซียม การเจริญเติบโตใหม่จะชะงัก ส่วนที่เติบโตไปแล้วจะมีจุดสีน้ำตาลสนิมและขอบใบม้วนงอ นอกจากนี้ยังจำเป็นต่อการส่งสัญญาณระหว่างเซลล์ สั่งการฮอร์โมนและเอนไซม์ต่าง ๆ เนื่องจากแคลเซียมมีบทบาทสำคัญต่อสุขภาพพืชจึงถือเป็นธาตุอาหารจำเป็น และยังช่วยให้ผนังเซลล์ของพืชแข็งแรง ป้องกันเชื้อโรคแบบกายภาพ

ซัลเฟอร์ (S)

ซัลเฟอร์มีบทบาทสำคัญในการสร้างคลอโรฟิลล์ (ร่วมกับไนโตรเจน) และจำเป็นต่อการสร้างกรดอะมิโน โปรตีน เอนไซม์บางชนิดและวิตามิน หากขาดซัลเฟอร์ พืชจะต้านทานโรคร่วมสมัยได้ลดลงอย่างมาก

2. ไมโครนิวเทรียนท์

ธาตุอาหารเสริมคือกลุ่มของแร่ธาตุที่ต้องการในปริมาณน้อยมาก ๆ โดยทั่วไปมีมากกว่า 20 ตัวและแต่ละตัวมีบทบาทต่างกันในแต่ละช่วงชีวิตของพืช ได้แก่:

โบรอน (B)

เมื่อรวมกับแคลเซียม โบรอนจำเป็นต่อ ระยะออกดอก มีหน้าที่ช่วยแบ่งเซลล์และเป็นองค์ประกอบสำคัญของผนังเซลล์ที่แข็งแรง ที่น่าสนใจคือ หากในดินมีปริมาณแคลเซียม โพแทสเซียม หรือไนโตรเจนสูง จะส่งผลต่อการดูดซึมโบรอนได้เช่นกัน หากผลตรวจดินพบสารอาหารเหล่านี้สูงเกินไป ผู้ปลูกมักเติมโบรอนเพิ่มให้พืชสามารถสร้างความสมดุล แต่หากดินขาดแคลเซียมก็จะยิ่งทำให้โบรอนดูดซึมง่ายเกิดโทษได้ในกรณีที่มากเกินไป

คลอรีน (Cl)

คลอรีนเป็นแร่ธาตุที่ต้องการในปริมาณจิ๋วมาก ๆ มีหน้าที่ ช่วยในการเปิด-ปิดปากใบ (ช่วยให้พืช “หายใจ”) และช่วยให้ใบของพืชแข็งแรงและอวบแน่น

ทองแดง (Cu)

ทองแดงทำหน้าที่เป็นตัวกระตุ้นเอนไซม์ ช่วยเร่งปฏิกิริยาการสังเคราะห์แสงและส่งเสริมการทำงานของระบบหลอดลำเลียงในต้นกัญชา การขาดทองแดงมีหลายสาเหตุ ตัวอย่างเช่น พบได้บ่อยในดินที่มีอินทรียวัตถุสูง หรือมีทรายมาก ทำให้ทองแดงชะล้างออกไปได้ง่าย แต่อินทรียวัตถุและทรายก็มีบทบาทสำคัญหากอยู่ในอัตราส่วนที่เหมาะสม

เหล็ก (Fe)

แร่ธาตุตัวนี้ไม่เพียงแต่ช่วยสร้างพลังงาน แต่ยังเป็นส่วนประกอบของ การผลิตคลอโรฟิลล์ ช่วยให้ต้นพืชมีสีเขียวที่เข้มและสวยงาม

แมงกานีส (Mn)

แมงกานีสเกี่ยวข้องโดยตรงกับสุขภาพต้นกัญชา โดย ช่วยปกป้องรากจากเชื้อโรค และช่วยในการดูดซึมไนโตรเจน

โมลิบดีนัม (Mo)

โมลิบดีนัมใช้ในปริมาณบางเบามากและช่วยในการสร้างโปรตีน

สังกะสี (Zn)

สังกะสีก็ใช้ในปริมาณเล็กน้อยมากแต่สำคัญต่อกัญชาสุด ๆ โดยช่วยสร้างฮอร์โมนการเจริญเติบโตและเกี่ยวข้องกับระยะห่างของข้อใบ

3. ปริมาณไมโครนิวเทรียนท์ที่แนะนำ

แม้จะต้องการในปริมาณน้อยมาก แต่หากขาดธาตุเหล่านี้เพียงชนิดเดียว สามารถทำให้เกิด อาการขาดธาตุ และปัญหาการเจริญเติบโตอย่างรุนแรงได้

โปรดทราบว่าค่าดังกล่าวหมายถึงค่า ppm สำหรับช่วงชีวิตกัญชาทั้งหมด โดยควรปรับเปลี่ยนตามอาการที่ต้นไม้แสดงออก

4. การให้มากหรือน้อยเกิน

แม้จะต้องการในปริมาณน้อย แต่หากไม่ได้ให้ หรือให้มากเกินไปอาจทำให้ เกิดอาการขาดธาตุ ได้เช่นเดียวกับแมโครนิวเทรียนท์ เพราะแม้จะใช้ในปริมาณน้อย แต่ก็มีความสำคัญต่อกัญชาอย่างมากและสนับสนุนกระบวนการของแมโครนิวเทรียนท์โดยตรง

คุณควรรู้ว่าในสูตรปุ๋ยของคุณมีแร่ธาตุอะไรบ้าง และปริมาณเท่าไหร่ ควรวัดและเติมแร่ธาตุที่ขาดอยู่เสมอหากต้องการให้กัญชาของคุณเติบโตเต็มประสิทธิภาพ

5. การดูดซึมธาตุอาหารและค่า pH

ค่า pH ของวัสดุปลูกคือการวัดความเป็นกรดหรือด่าง หากค่า pH ต่ำกว่า 7.0 แสดงว่าวัสดุปลูกเป็นกรด หากสูงกว่า 7.0 จะเป็นด่าง โดยค่าที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับรูปแบบการปลูกกัญชา การปลูกในดินควรมี pH อยู่ที่ 6 - 6.8 ในขณะที่วัสดุปลูกที่ไม่ใช่ดิน (รวมถึงระบบแอโรโปนิกส์ ไฮโดรโปนิกส์ และโคโค่) ควรยู่ในช่วง 5.5 - 6.5 แล้วทั้งหมดนี้เกี่ยวข้องกับการดูดซึมธาตุอาหารอย่างไร? หากค่า pH ไม่อยู่ในช่วงที่เหมาะสม ต้นไม้จะไม่สามารถดูดซึมธาตุอาหาร แม้ว่าจะให้ในปริมาณที่เพียงพอก็ตาม

ปัญหานี้เรียกว่า nutrient lockout หรือภาวะล็อคสารอาหาร ซึ่งอาจเกิดขึ้นได้แม้จะให้ปุ๋ยใน pH ที่ถูกต้อง กรณีปลูกในดินหรือวัสดุที่คล้ายดิน (เช่น โคโค่) ควรวัด pH ของน้ำทิ้งขณะรดน้ำหรือใช้เครื่องวัดค่า pH ดิน หากปลูกแบบไฮโดรโปนิกส์ก็แค่จุ่มเครื่องวัด pH ลงในถังน้ำผสมปุ๋ยและน้ำทิ้ง

ควรตรวจสอบค่า pH และค่า TDS หรือ EC ของน้ำผสมปุ๋ยทุกครั้งก่อนให้อาหาร การให้อาหารแบบไม่บาลานซ์เพียงคร้ังเดียวอาจทำให้เกิดปัญหาใหญ่และคุกคามผลงานที่คุณดูแลมาตลอด พืชที่ขาดธาตุหรือเป็นโรคจะสังเกตและแก้ไขได้ยาก ให้โอกาสตัวเองผลิตดอกกัญชาคุณภาพสูงและผลผลิตมากที่สุดด้วยการค่อย ๆ วัดทุกอย่างที่ให้ต้นไม้ แล้วสนุกกับผลผลิต (หรือดอก) จากน้ำพักน้ำแรงของคุณ!

6. สรุป

แม้จะเรียกว่า “ไมโคร” แต่ก็สำคัญพอ ๆ กับ แมโครนิวเทรียนท์ ผู้ปลูกทุกคนควรตรวจสอบให้แน่ใจว่าต้นกัญชาได้รับแร่ธาตุครบถ้วนเพื่อสุขภาพที่แข็งแรง หากให้แต่แมโครนิวเทรียนท์แต่ไม่คุมไมโครนิวเทรียนท์ ต้นไม้จะอ่อนแอ และเสี่ยงต่อการโดนแมลงและ ศัตรูพืช ได้ง่าย หากต้องการให้ต้นกัญชาออกศักยภาพสูงสุด ควรผสมทั้งไมโครและแมโครนิวเทรียนท์ให้สมดุล