Wat is cannabis stuifmeel en hoe gebruik je het

• 1. Mannelijke cannabisplanten
• 2. Wat is stuifmeel?
• 3. Waar wordt stuifmeel voor gebruikt?
• 4. Hoe verzamel en bewaar je stuifmeel?
• 5. Hoe gebruik je stuifmeel?
• 6. Waarom je stuifmeel zou moeten verzamelen
• 7. Kun je autoflowering cannabis strains bestuiven?
• 8. Veelgestelde vragen over cannabisstuifmeel
• 9. Conclusie

Net als vrouwelijke cannabisplanten, bloeien mannelijke planten ook, maar zij produceren geen toppen. Mannelijke cannabisplanten ontwikkelen stuifmeelzakjes die stuifmeel loslaten wanneer ze volwassen zijn. Mannelijke planten zijn essentieel voor de productie van nieuwe cannabis zaden, maar kunnen een nachtmerrie zijn voor thuiskwekers omdat ze je vrouwelijke planten kunnen bestuiven, waardoor de toppen vol met zaden komen te zitten. Als je ooit eerder cannabis hebt gekweekt, weet je waarschijnlijk al dat de plant tweehuizig is — dat wil zeggen, de mannelijke en vrouwelijke bloemen groeien aan volledig aparte planten. Binnen het plantenrijk maakt dit cannabis behoorlijk uniek; ongeveer 95% van de planten bevat zowel mannelijke als vrouwelijke voortplantingsstructuren op één enkel exemplaar. Het is handig om dit te weten als kweker. Waarom? Omdat het betekent dat je vrouwelijke planten zichzelf niet kunnen bevruchten (tenzij ze mannelijke voortplantingsdelen gaan ontwikkelen als reactie op genetische factoren of omgevingsstress). Als je wiet wilt gaan kweken om te veredelen, heb je zowel mannelijke als vrouwelijke planten nodig om zaden te verkrijgen. Wil je echter alleen krachtige toppen, dan moet je mannelijke planten ver uit je kweekruimte houden om de sterkste en meest harsrijke bloei te realiseren. 

1. Mannelijke Cannabisplanten

Planten kunnen éénhuizig of tweehuizig zijn. Tweehuizige planten zijn die met aparte mannelijke en vrouwelijke planten; ze moeten worden bestoven door een mannelijke plant om zaden te produceren. Éénhuizige planten hebben zowel mannelijke als vrouwelijke delen en worden hermafrodieten genoemd. Cannabisplanten kunnen zowel éénhuizig als tweehuizig zijn, hoewel ze meestal gescheiden geslachten hebben. Je kunt echter toch éénhuizige cannabis (hermafrodieten) in de natuur en zelfs in je kweekruimte tegenkomen. Hermafrodieten ontstaan wanneer de cannabisplant onder stress komt te staan. Als zij merkt dat haar levenseinde nadert, ontwikkelt ze het andere geslacht om het voortbestaan van haar soort te garanderen. Zo kan ze zichzelf bestuiven en zaden maken zonder de hulp van een andere plant.

Mannelijke cannabisplanten erven uiteindelijk XY geslachtschromosomen van hun ouders. Deze genetische basis zorgt ervoor dat de plant mannelijke bloemen ontwikkelt. Deze verschijnen bij de knopen (waar de takken uit de hoofdstam groeien) als kleine, bolvormige balletjes — in tegenstelling tot de druppelvormige vrouwelijke voorbloemen. In plaats van uit te groeien tot grote toppen bezaaid met trichomen en stempels, zwellen deze bollen op totdat ze openbarsten om stuifmeel te verspreiden. Mannelijke planten zijn commercieel interessant omdat ze stuifmeel produceren waarmee vrouwelijke planten bij veredeling bevrucht kunnen worden. Buiten deze functie zijn ze voor de meeste kwekers niet aantrekkelijk door hun tekort aan trichomen, cannabinoïden en terpenen.

2. Wat is stuifmeel?

Zoals je misschien weet, zijn de toppen de bloemen van de vrouwelijke cannabisplant. Mannelijke planten bloeien ook, maar in tegenstelling tot vrouwelijke planten produceren ze stuifmeelzakjes. Stuifmeelzakjes zijn kleine balletjes die zich openen wanneer ze volledig rijp zijn en dan stuifmeel loslaten.

De kleine stuifmeelkorrels bevatten het DNA van de mannelijke plant dat wordt gecombineerd met het DNA van de vrouwelijke geslachtscel, waardoor cannabis zaden ontstaan. Stuifmeel wordt geproduceerd door mannelijke cannabisplanten en bevat de mannelijke geslachtscellen. Om zaden te maken, moet een mannelijke plant een vrouwelijke plant bestuiven. Zo creëren veredelaars nieuwe genetica, waarmee nieuwe terpeenprofielen en soorten high kunnen ontstaan. Cannabis stuifmeel ziet er meestal uit als poeder en is fijner dan zand. Het heeft meestal een gele of grijze kleur en het kan lastig zijn om te oogsten zonder per ongeluk nabije vrouwelijke planten te besmetten. 

3. Waar wordt stuifmeel voor gebruikt?

Stuifmeel wordt gebruikt om zaden te maken. In de natuur zorgt stuifmeel ervoor dat cannabisplanten hun soort in stand houden. Voor veredelaars biedt het de mogelijkheid om nieuwe strains te maken. Door twee verschillende strains te kruisen, kunnen veredelaars unieke kleuren, smaken en aroma’s creëren. 

Ons nieuwe voorbeeld Gorilla Cookies Auto is bijvoorbeeld een kruising tussen onze Gorilla Glue Auto en Girl Scout Cookies Auto. Dit wordt bereikt door het stuifmeel van de ene strain te verzamelen en de toppen van de andere ermee te bestuiven.

4. Hoe verzamel en bewaar je stuifmeel?

Stuifmeel verzamelen is niet erg moeilijk, maar je moet voorzichtig zijn. Het is super licht en het kleinste zuchtje wind kan het overal verspreiden; het kan ook aan je handen, kleding en haar blijven plakken. Je moet dus heel voorzichtig zijn als je vrouwelijke planten in de buurt hebt.

De beste manier om te verzamelen is om elke dag te controleren en goed op te letten wanneer de mannelijke bloemen bijna rijp zijn. Zodra ze bijna open gaan moet je een ziplock zak, een bakje, of een andere manier hebben om het op te vangen zodat het niet weg kan waaien. Houd er rekening mee dat stuifmeel extreem gevoelig is voor licht en vocht. Bewaar het dus op een droge en koele plek. Als je het langer dan een paar weken wilt bewaren, leg het dan in de koelkast. Een goede tip is om silicagel zakjes te gebruiken zodat het stuifmeel droog blijft.

Als je van plan bent om het stuifmeel meteen te gebruiken, neem dan het hele bloeiende hoofd en schud het boven een fijnmazig filter met bakpapier of perkamentpapier eronder. Zodra je het hebt geoogst, laat het stuifmeel dan 1 tot 2 dagen in een warme, droge en schaduwrijke ruimte liggen om al het vocht te laten verdampen.

Denk eraan, deze tabel is slechts een richtlijn. Zoals eerder genoemd, moet je proberen zo veel mogelijk vocht uit het cannabisstuifmeel te halen voordat je het opslaat. Als je dat niet doet, blijft het stuifmeel niet zo lang houdbaar als in de tabel staat omdat vocht schimmel kan aantrekken en het cannabisstuifmeel kan verpesten. Ook heeft stuifmeel geen beschermende laag, waardoor het direct blootstaat aan de omstandigheden. Dus als je het tot 12 maanden in de vriezer wilt bewaren, meng het stuifmeel dan met gewone bloem of doe er een silicagel zakje bij en bewaar het in een donkere, luchtdichte verpakking om de houdbaarheid te maximaliseren.

Een studie aan de Universiteit van Lethbridge, Alberta wees uit dat wanneer het verzamelde (en volledig droge) stuifmeel werd gemengd met gebakken volkorenmeel en conserveermiddelen en daarna in vloeibare stikstof werd ingevroren, het stuifmeel tot wel “4 maanden levensvatbaar bleef, wat wijst op een potentieel onbeperkte houdbaarheid van cannabis stuifmeel.” Dit zou enorme gevolgen kunnen hebben voor de wereld van cannabis genetica, waar het al lange tijd een uitdaging is om genetische lijnen lang en stabiel te houden. Ook concludeerden ze dat de beste tijd om stuifmeel te verzamelen in de 4e of 5e week van de bloeifase was. Denk eraan, vries stuifmeel niet opnieuw in. Haal het pas uit de vriezer wanneer je klaar bent om het te gebruiken, want temperatuurschommelingen verlagen de kwaliteit van het stuifmeel.

5. Hoe gebruik je stuifmeel?

Je vrouwelijke planten bestuiven is heel eenvoudig, je hoeft het stuifmeel alleen maar op de toppen te laten plakken. Dit kan door de mannelijke plant te schudden, het stuifmeel overal te verspreiden, of door het voorzichtig met een kwastje op de toppen aan te brengen. Zo simpel is het eigenlijk. Toch willen de meeste cannabis kwekers meer weten dan alleen de basis. Veel kwekers beginnen als hobbyist en worden al snel gefascineerd door plantkunde, fysiologie en genetica. Dus duiken we dieper in het bestuivingsproces. Veel beginnende kwekers denken dat toppen cannabis bloemen zijn — dit klopt niet. Toppen zijn in feite grote klompen van echte vrouwelijke bloemen (pistillaatbloemen). Omdat ze bloemen, bladeren en takken bevatten, staan cannabis toppen bij botanisten bekend als bloeiwijzen (inflorescenties).

Als je een top goed bekijkt, zie je veel kleine sliertachtige structuren aan het oppervlak verschijnen; deze haartjes zijn meestal wit in het begin van de bloei en worden richting het einde oranje. Elke afzonderlijke bloem in de klomp heeft twee van deze haartjes, ook wel stempels genoemd. Elk haartje is bedekt met nog kleinere haartjes, de zogenaamde stempelpappillen. Deze zijn bedoeld om stuifmeel uit de lucht op te vangen. Zodra het stuifmeel de stempel raakt, draagt deze structuur het genetisch materiaal naar het kleine omhulsel eronder, de vruchtbeginsel. In deze vegetatieve schil ligt het zaadbeginsel — vergelijkbaar met een eierstok bij dieren. Na bevruchting verandert deze structuur in een zaadje binnen het beschermende omhulsel van de bloemkelk. Denk eraan: om goede zaden te maken, moet je bestuiven wanneer de stampers volledig gevormd zijn, meestal 3-5 weken in de bloeifase.

6. Waarom je stuifmeel zou moeten verzamelen

Er zijn een aantal redenen waarom een cannabiskweker stuifmeel zou willen verzamelen, maar de belangrijkste is het creëren van nieuwe strains uit hun eigen oogst. Natuurlijk kun je een moederplant bijna oneindig in leven houden, maar dat is veel werk en kostbare middelen. Stuifmeel verzamelen kan veel van die moeite besparen en is daarnaast ook een stuk flexibeler. Van één mannelijke plant kun je stuifmeel gebruiken voor elke strain die je kweekt, terwijl je met een moederplant beperkt bent tot haar genetica en het stuifmeel van meerdere mannelijke planten moet zoeken. 

In deze tijd waarin cannabis in veel gebieden legaal is, kun je van betrouwbare bronnen hoogwaardig stuifmeel krijgen, maar vaak weet je niet precies welke genetische eigenschappen je krijgt. En dit stuifmeel kan ook prijzig zijn. Als je gepassioneerd bent over cannabis kweken en wil proberen je eigen strains te maken, raden we aan je eigen stuifmeel te oogsten — het is goedkoper, makkelijker en veel leuker dan het gewoon kopen.

7. Kun je autoflowering cannabis strains bestuiven?

Ja, zonder twijfel kun je vrouwelijke autoflowering strains bestuiven. Misschien is een betere vraag: zijn deze zaden dan ook autoflowering? Dat hangt vooral af van de genetica van de vaderplant. Als het een fotoperiode plant is, zul je de nakomelingen van deze twee planten nog een paar generaties moeten inkruisen voordat er meer dan 50% autoflowering zaden ontstaat. Wil jij meteen de allerbeste autoflowering zaden bemachtigen? Bezoek dan onze catalogus met het complete assortiment. FastBuds zaden winnen regelmatig topprijzen op internationale cannabis cups en we zijn één van de oudste autoflowering seedbanks ter wereld! Onze huidige toppers zijn Gorilla Punch Auto, Strawberry Gorilla Auto en Bruce Banner Auto. Zoek je een CBD-rijke bloem, kijk dan bij CBD Auto 20:1 of CBD Auto 1:1 (CBD Crack).  

8. Veelgestelde vragen over cannabisstuifmeel

• Hoelang blijft cannabis stuifmeel levensvatbaar?

Bij normale omstandigheden blijft wiet stuifmeel één tot drie weken levensvatbaar nadat het uit de cannabis stuifmeelzakjes is verzameld. Maar als je het luchtdicht verpakt en invriest kan het tot een jaar meegaan. Dit komt omdat stuifmeel geen beschermlaag heeft zoals zaden, dus lees vooral het stuk hierboven over stuifmeel bewaren en bewaar je wiet stuifmeel op de juiste manier. En als je het invriest, haal het er dan pas uit als je het ook echt direct gaat gebruiken, omdat temperatuurwisselingen en vocht het stuifmeel kunnen bederven. 

• Hoelang duurt het voordat cannabisplanten stuifmeel produceren?

Je mannelijke planten moeten seksueel rijp zijn voordat ze stuifmeelzakjes gaan vormen, maar meestal zijn ze één tot twee weken eerder rijp dan de vrouwelijke planten. Dat betekent dat je minstens vier tot zes weken moet wachten voordat je plant seksueel rijp wordt, plus nog twee tot drie weken voordat de stuifmeelzakjes rijp zijn en het stuifmeel vrijgeven. Uiteraard verschilt dit per strain, dus kan het soms wat langer duren, maar in de meeste gevallen duurt het minimaal zes tot zeven weken (vanaf zaadje) voordat je plant stuifmeel produceert en loslaat.

• Is mannelijk stuifmeel hetzelfde als hasj stuifmeel?

Nee, ondanks dat ze allebei stuifmeel genoemd worden, is hasj stuifmeel een andere term voor kief. Kief ontstaat door de trichomen van vrouwelijke cannabisplanten te zeven met een fijne zeef; dit kan dan geperst worden tot hasj of zo (in stuifmeelvorm) worden gebruikt. Mannelijk cannabisstuifmeel zijn de geslachtscellen die in de mannelijke stuifmeelzakjes zitten om zaden te produceren en kan niet worden geconsumeerd.

9. Conclusie

Hoewel ze tegenwoordig niet zo populair zijn, zijn mannelijke cannabisplanten essentieel voor het voortbestaan van de soort, het creëren van nieuwe strains en de ontdekking van nieuwe combinaties van terpenen. Hoewel thuiskwekers meestal geen mannelijke planten zullen kweken, zijn ze van groot belang voor cannabis in het algemeen. Hoe arbeidsintensief het ook is, stuifmeel verzamelen van mannelijke planten is de beste manier om zelf zaden te maken.

Je kunt ook het geslacht van een vrouwelijke cannabisplant omkeren, maar veredelaars beweren dat de nakomelingen hierdoor de neiging hebben om hermafrodiet te worden. Dus als je wilt experimenteren met je eigen kruisingen of gewoon cannabis zaden wilt opslaan voor je volgende ronde, raden we aan dit te doen door een mannelijke met een vrouwelijke plant te kruisen. Zorg er ook voor dat je het stuifmeel goed bewaart, want het begint direct met afbreken zodra je het uit de stuifmeelzakjes haalt. Gebruik het dus zo snel mogelijk om de succeskans te vergroten.

Ben je ervaren met mannelijke cannabisplanten? Deel dan gerust je kennis met andere kwekers in de reacties hieronder!